<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xmlns:wx="http://ilps.science.uva.nl/WikiXML/wx" xml:lang="pt" lang="pt">
<head>
<title>Gruta das Cinco Ribeiras</title>
<meta name="wx_namespace" content="0"/>
<meta name="wx_pagename" content="Gruta_das_Cinco_Ribeiras"/>
<meta name="wx_page_id" content="1138405"/>
</head>
<body>
<div id="wx_article">
<wx:section level="1" title="Gruta das Cinco Ribeiras" id="wxsec1"><h1 class="pagetitle" id="wx1">Gruta das Cinco Ribeiras</h1>

<div class="wx_image" wx:thumb="thumb" id="wx2"><a href="/wpt/Imagem:Costa_das_Cinco_Ribeiras%2C_Ponta%2C_local_da_Gruta_das_Cinco_Ribeiras1.jpg" title="Costa das Cinco Ribeiras, Ponta, local da Gruta das Cinco Ribeiras, ilha Terceira, Açores, Portugal." wx:linktype="image" wx:pagename="Imagem:Costa_das_Cinco_Ribeiras,_Ponta,_local_da_Gruta_das_Cinco_Ribeiras1.jpg" id="wx3"><img src="/wpt/Imagem:Costa_das_Cinco_Ribeiras%2C_Ponta%2C_local_da_Gruta_das_Cinco_Ribeiras1.jpg" alt="Costa das Cinco Ribeiras, Ponta, local da Gruta das Cinco Ribeiras, ilha Terceira, Açores, Portugal." width="350" id="wx4"/></a> 

<div class="thumbcaption" id="wx5">
<p id="wx6">Costa das <a href="/wpt/Cinco_Ribeiras" title="Cinco Ribeiras" wx:linktype="known" wx:pagename="Cinco_Ribeiras" wx:page_id="5928" id="wx7">Cinco Ribeiras</a>, Ponta, local da Gruta das <a href="/wpt/Cinco_Ribeiras" title="Cinco Ribeiras" wx:linktype="known" wx:pagename="Cinco_Ribeiras" wx:page_id="5928" id="wx8">Cinco Ribeiras</a>, <a href="/wpt/Ilha_Terceira" title="Ilha Terceira" wx:linktype="known" wx:pagename="Ilha_Terceira" wx:page_id="43042" id="wx9">ilha Terceira</a>, <a href="/wpt/A%C3%A7ores" title="Açores" wx:linktype="known" wx:pagename="Açores" wx:page_id="385" id="wx10">Açores</a>, <a href="/wpt/Portugal" title="Portugal" wx:linktype="known" wx:pagename="Portugal" wx:page_id="1480" id="wx11">Portugal</a>.</p>
</div>
</div>

<p id="wx12">A <b id="wx13">Gruta das Cinco Ribeiras</b> é uma <a href="/wpt/Gruta" title="Gruta" wx:linktype="known" wx:pagename="Gruta" wx:page_id="68031" id="wx14">gruta</a> <a href="/wpt/Portugal" title="Portugal" wx:linktype="known" wx:pagename="Portugal" wx:page_id="1480" id="wx15">portuguesa</a> localizada na costa Sudoeste da ilha Terceira, freguesia das <a href="/wpt/Cinco_Ribeiras" title="Cinco Ribeiras" wx:linktype="known" wx:pagename="Cinco_Ribeiras" wx:page_id="5928" id="wx16">Cinco Ribeiras</a>, concelho de <a href="/wpt/Angra_do_Hero%C3%ADsmo" title="Angra do Heroísmo" wx:linktype="known" wx:pagename="Angra_do_Heroísmo" wx:page_id="5926" id="wx17">Angra do Heroísmo</a>, <a href="/wpt/Ilha_Terceira" title="Ilha Terceira" wx:linktype="known" wx:pagename="Ilha_Terceira" wx:page_id="43042" id="wx18">ilha Terceira</a>, <a href="/wpt/A%C3%A7ores" title="Açores" wx:linktype="known" wx:pagename="Açores" wx:page_id="385" id="wx19">Açores</a>. Trata-se de uma gruta costeira cujo acesso é feito directamente pela costa. Encontra-se nas cordenadas geográficas: Latitude 38º40.5'N e Longitude 27º19.85'W.</p>

<p id="wx20">Fica localizada na zona de influência do <a href="/wpt/Porto_das_Cinco_Ribeiras" title="Porto das Cinco Ribeiras" wx:linktype="known" wx:pagename="Porto_das_Cinco_Ribeiras" wx:page_id="1138380" id="wx21">Porto das Cinco Ribeiras</a> e da baía envolvente do mesmo. A formação geológica desta gruta está directamente relacionada com a existência do <a href="/wpt/Vulc%C3%A3o" title="Vulcão" wx:linktype="known" wx:pagename="Vulcão" wx:page_id="42359" id="wx22">Vulcão</a> da <a href="/wpt/Serra_de_Santa_B%C3%A1rbara" title="Serra de Santa Bárbara" wx:linktype="known" wx:pagename="Serra_de_Santa_Bárbara" wx:page_id="231456" id="wx23">Serra de Santa Bárbara</a>, e caracteriza-se por se localizar numa zona costeira formada por <a href="/wpt/Arriba" title="Arriba" wx:linktype="known" wx:pagename="Arriba" wx:page_id="340112" id="wx24">arribas</a> bastante altas originadas em escoadas ora <a href="/wpt/Lava" title="Lava" wx:linktype="known" wx:pagename="Lava" wx:page_id="47688" id="wx25">lavicas</a> ora de <a href="/wpt/Piroclasto" title="Piroclasto" wx:linktype="known" wx:pagename="Piroclasto" wx:page_id="290172" id="wx26">Piroclásticas</a> em diferentes camadas geológicas que deram origem a uma perfeita estratificação das camadas do substrato rochoso.</p>

<div class="wx_image" wx:align="left" wx:thumb="thumb" id="wx27"><a href="/wpt/Imagem:Costa_das_Cinco_Ribeiras%2C_local_da_Gruta_das_Cinco_Ribeiras.jpg" title="Costa das Cinco Ribeiras, local da Gruta das Cinco Ribeiras, ilha Terceira, Açores, Portugal." wx:linktype="image" wx:pagename="Imagem:Costa_das_Cinco_Ribeiras,_local_da_Gruta_das_Cinco_Ribeiras.jpg" id="wx28"><img src="/wpt/Imagem:Costa_das_Cinco_Ribeiras%2C_local_da_Gruta_das_Cinco_Ribeiras.jpg" alt="Costa das Cinco Ribeiras, local da Gruta das Cinco Ribeiras, ilha Terceira, Açores, Portugal." width="350" id="wx29"/></a> 

<div class="thumbcaption" id="wx30">
<p id="wx31">Costa das <a href="/wpt/Cinco_Ribeiras" title="Cinco Ribeiras" wx:linktype="known" wx:pagename="Cinco_Ribeiras" wx:page_id="5928" id="wx32">Cinco Ribeiras</a>, local da Gruta das <a href="/wpt/Cinco_Ribeiras" title="Cinco Ribeiras" wx:linktype="known" wx:pagename="Cinco_Ribeiras" wx:page_id="5928" id="wx33">Cinco Ribeiras</a>, <a href="/wpt/Ilha_Terceira" title="Ilha Terceira" wx:linktype="known" wx:pagename="Ilha_Terceira" wx:page_id="43042" id="wx34">ilha Terceira</a>, <a href="/wpt/A%C3%A7ores" title="Açores" wx:linktype="known" wx:pagename="Açores" wx:page_id="385" id="wx35">Açores</a>, <a href="/wpt/Portugal" title="Portugal" wx:linktype="known" wx:pagename="Portugal" wx:page_id="1480" id="wx36">Portugal</a>.</p>
</div>
</div>

<p id="wx37">Surge associada a <a href="/wpt/Tubo_de_lava" title="Tubo de lava" wx:linktype="known" wx:pagename="Tubo_de_lava" wx:page_id="584409" id="wx38">tubos de lava</a> e a arcos derivados das erupções vulcânicas da Serra de Santa Bárbara. A <a href="/wpt/Morfologia" title="Morfologia" wx:linktype="known" wx:pagename="Morfologia" wx:page_id="38056" id="wx39">morfologia</a> do local permitiu a formação de uma gruta subaquática, conhecida pelo exotismo do <a href="/wpt/Mergulho" title="Mergulho" wx:linktype="known" wx:pagename="Mergulho" wx:page_id="54123" id="wx40">mergulho</a> tanto diurno como nocturno que proporciona.</p>

<p id="wx41">Apesar de ter vários níveis de profundidade atinge aos 16 metros a sua cota máxima sendo o fundo em galeria formado por pequenos calhaus rolados e rochas de pequena dimensão à mistura com uma grande presença de areias.</p>

<p id="wx42"><br id="wx43"/>
</p>

<a id="Fauna_observ.C3.A1vel" name="Fauna_observ.C3.A1vel"/>
<wx:section level="2" title="Fauna observável" id="wxsec2"><h2 id="wx44"><a href="/wpt/Fauna_%28Biologia%29" title="Fauna (Biologia)" wx:linktype="known" wx:pagename="Fauna_(Biologia)" wx:page_id="1683408" id="wx45">Fauna</a> observável</h2>

<p id="wx46">Nesta gruta coexistem 133 espécies sendo as mais frequentes:</p>

<ul id="wx47">
<li id="wx48"><a href="/wpt/Boga" title="Boga" wx:linktype="known" wx:pagename="Boga" wx:page_id="1634357" id="wx49">Boga</a>
<p id="wx50">(<i id="wx51"><a href="/wpt/Chondrostoma_polylepis" class="new" title="Chondrostoma polylepis" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Chondrostoma_polylepis" id="wx52">Chondrostoma polylepis</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx53"><a href="/wpt/Peixe-porco" title="Peixe-porco" wx:linktype="known" wx:pagename="Peixe-porco" wx:page_id="1101487" id="wx54">Peixe-porco</a>
<p id="wx55">(<i id="wx56"><a href="/wpt/Balistes_carolinensis" class="new" title="Balistes carolinensis" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Balistes_carolinensis" id="wx57">Balistes carolinensis</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx58"><a href="/wpt/Salmonete" class="new" title="Salmonete" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Salmonete" id="wx59">Salmonete</a>
<p id="wx60">(<i id="wx61"><a href="/wpt/Mullus_surmuletus" class="new" title="Mullus surmuletus" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Mullus_surmuletus" id="wx62">Mullus surmuletus</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx63"><a href="/wpt/Peixe-bal%C3%A3o" title="Peixe-balão" wx:linktype="known" wx:pagename="Peixe-balão" wx:page_id="274548" id="wx64">Peixe-balão</a>
<p id="wx65">(<i id="wx66"><a href="/wpt/Sphoeroides_marmoratus" class="new" title="Sphoeroides marmoratus" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Sphoeroides_marmoratus" id="wx67">Sphoeroides marmoratus</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx68"><a href="/wpt/Ouri%C3%A7o-do-mar-negro" class="new" title="Ouriço-do-mar-negro" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Ouriço-do-mar-negro" id="wx69">Ouriço-do-mar-negro</a>
<p id="wx70">(<i id="wx71"><a href="/wpt/Arbacia_lixula" class="new" title="Arbacia lixula" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Arbacia_lixula" id="wx72">Arbacia lixula</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx73"><a href="/wpt/Bodi%C3%A3o" title="Bodião" wx:linktype="known" wx:pagename="Bodião" wx:page_id="993926" id="wx74">Bodião</a>
<p id="wx75">(<i id="wx76"><a href="/wpt/Labr%C3%ADdeos" class="new" title="Labrídeos" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Labrídeos" id="wx77">labrídeos</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx78"><a href="/wpt/Peixei-rei" class="new" title="Peixei-rei" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Peixei-rei" id="wx79">Peixei-rei</a>
<p id="wx80">(<i id="wx81"><a href="/wpt/Coris_julis" title="Coris julis" wx:linktype="known" wx:pagename="Coris_julis" wx:page_id="1098808" id="wx82">Coris julis</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx83"><a href="/wpt/Estrela-do-mar" title="Estrela-do-mar" wx:linktype="known" wx:pagename="Estrela-do-mar" wx:page_id="68172" id="wx84">Estrela-do-mar</a>
<p id="wx85">(<i id="wx86"><a href="/wpt/Ophidiaster_ophidianus" class="new" title="Ophidiaster ophidianus" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Ophidiaster_ophidianus" id="wx87">Ophidiaster ophidianus</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx88"><a href="/wpt/Polvo" title="Polvo" wx:linktype="known" wx:pagename="Polvo" wx:page_id="18110" id="wx89">Polvo</a>
<p id="wx90">(<i id="wx91"><a href="/wpt/Octopus_vulgaris" class="new" title="Octopus vulgaris" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Octopus_vulgaris" id="wx92">Octopus vulgaris</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx93"><a href="/wpt/Medusa" title="Medusa" wx:linktype="known" wx:pagename="Medusa" wx:page_id="1521876" id="wx94">Água-viva</a>
<p id="wx95">(<i id="wx96"><a href="/wpt/Pelagia_noctiluca" class="new" title="Pelagia noctiluca" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Pelagia_noctiluca" id="wx97">Pelagia noctiluca</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx98"><a href="/wpt/Caravela-portuguesa" title="Caravela-portuguesa" wx:linktype="known" wx:pagename="Caravela-portuguesa" wx:page_id="18998" id="wx99">Caravela-portuguesa</a>
<p id="wx100">(<i id="wx101"><a href="/wpt/Physalia_physalis" title="Physalia physalis" wx:linktype="known" wx:pagename="Physalia_physalis" wx:page_id="386678" id="wx102">Physalia physalis</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx103"><a href="/wpt/Chicharro" title="Chicharro" wx:linktype="known" wx:pagename="Chicharro" wx:page_id="1704067" id="wx104">Chicharro</a>
<p id="wx105">(<i id="wx106"><a href="/wpt/Trachurus_picturatus" class="new" title="Trachurus picturatus" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Trachurus_picturatus" id="wx107">Trachurus picturatus</a></i>).</p>
</li>

<li id="wx108"><a href="/wpt/Alga_vermelha" class="new" title="Alga vermelha" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Alga_vermelha" id="wx109">Alga vermelha</a>
<p id="wx110">(<i id="wx111"><a href="/wpt/Asparagopsis_armata" title="Asparagopsis armata" wx:linktype="known" wx:pagename="Asparagopsis_armata" wx:page_id="1741005" id="wx112">Asparagopsis armata</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx113"><a href="/wpt/An%C3%AAmona-do-mar" class="new" title="Anêmona-do-mar" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Anêmona-do-mar" id="wx114">Anêmona-do-mar</a>
<p id="wx115">(<i id="wx116"><a href="/wpt/Alicia_mirabilis" class="new" title="Alicia mirabilis" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Alicia_mirabilis" id="wx117">Alicia mirabilis</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx118"><a href="/wpt/Alface_do_mar" class="new" title="Alface do mar" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Alface_do_mar" id="wx119">Alface do mar</a>
<p id="wx120">(<i id="wx121"><a href="/wpt/Ulva_r%C3%ADgida" class="new" title="Ulva rígida" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Ulva_rígida" id="wx122">Ulva rígida</a></i>)</p>
</li>

<li id="wx123"><a href="/wpt/Asc%C3%ADdia-flor" class="new" title="Ascídia-flor" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Ascídia-flor" id="wx124">Ascídia-flor</a>
<p id="wx125">(<i id="wx126"><a href="/wpt/Distaplia_corolla" class="new" title="Distaplia corolla" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Distaplia_corolla" id="wx127">Distaplia corolla</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx128"><a href="/wpt/Solha" title="Solha" wx:linktype="known" wx:pagename="Solha" wx:page_id="164617" id="wx129">Solha</a>
<p id="wx130">(<i id="wx131"><a href="/wpt/Bothus_podas_maderensis" class="new" title="Bothus podas maderensis" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Bothus_podas_maderensis" id="wx132">Bothus podas maderensis</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx133"><a href="/wpt/Sargo" class="new" title="Sargo" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Sargo" id="wx134">Sargo</a>
<p id="wx135">(<i id="wx136"><a href="/wpt/Dictyota_dichotoma" class="new" title="Dictyota dichotoma" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Dictyota_dichotoma" id="wx137">Dictyota dichotoma</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx138"><a href="/wpt/Caranguejo-eremita" class="new" title="Caranguejo-eremita" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Caranguejo-eremita" id="wx139">Caranguejo-eremita</a>
<p id="wx140">(<i id="wx141"><a href="/wpt/Calcinus_tubularis" class="new" title="Calcinus tubularis" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Calcinus_tubularis" id="wx142">Calcinus tubularis</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx143"><a href="/wpt/Peixei-rei" class="new" title="Peixei-rei" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Peixei-rei" id="wx144">Peixei-rei</a>
<p id="wx145">(<i id="wx146"><a href="/wpt/Coris_julis" title="Coris julis" wx:linktype="known" wx:pagename="Coris_julis" wx:page_id="1098808" id="wx147">Coris julis</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx148"><a href="/wpt/Estrela-do-mar" title="Estrela-do-mar" wx:linktype="known" wx:pagename="Estrela-do-mar" wx:page_id="68172" id="wx149">Estrela-do-mar</a>
<p id="wx150">(<i id="wx151"><a href="/wpt/Ophidiaster_ophidianus" class="new" title="Ophidiaster ophidianus" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Ophidiaster_ophidianus" id="wx152">Ophidiaster ophidianus</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx153"><a href="/wpt/Rat%C3%A3o" class="new" title="Ratão" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Ratão" id="wx154">Ratão</a>
<p id="wx155">(<i id="wx156"><a href="/wpt/Taeniura_grabata" class="new" title="Taeniura grabata" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Taeniura_grabata" id="wx157">Taeniura grabata</a></i>),</p>
</li>

<li id="wx158"><a href="/wpt/Camar%C3%A3o" title="Camarão" wx:linktype="known" wx:pagename="Camarão" wx:page_id="43088" id="wx159">Camarão</a>
<p id="wx160">(<i id="wx161"><a href="/wpt/Plesionika_narval" class="new" title="Plesionika narval" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Plesionika_narval" id="wx162">Plesionika narval</a></i>)</p>
</li>

<li id="wx163"><a href="/wpt/Salema" title="Salema" wx:linktype="known" wx:pagename="Salema" wx:page_id="281168" id="wx164">Salema</a>
<p id="wx165">(<i id="wx166"><a href="/wpt/Sarpa_salpa" class="new" title="Sarpa salpa" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Sarpa_salpa" id="wx167">Sarpa salpa</a></i>)</p>
</li>

<li id="wx168"><a href="/wpt/Tartaruga-careta" class="new" title="Tartaruga-careta" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Tartaruga-careta" id="wx169">Tartaruga-careta</a>
<p id="wx170">(<i id="wx171"><a href="/wpt/Caretta_caretta" title="Caretta caretta" wx:linktype="known" wx:pagename="Caretta_caretta" wx:page_id="214651" id="wx172">Caretta caretta</a></i>)</p>
</li>

<li id="wx173"><a href="/wpt/Peixe-lagarto" class="new" title="Peixe-lagarto" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Peixe-lagarto" id="wx174">peixe-lagarto</a>
<p id="wx175">(<i id="wx176"><a href="/wpt/Synodus_saurus" class="new" title="Synodus saurus" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Synodus_saurus" id="wx177">Synodus saurus</a></i>(</p>
</li>
</ul>

<a id="Ver_tamb.C3.A9m" name="Ver_tamb.C3.A9m"/>
</wx:section><wx:section level="2" title="Ver também" id="wxsec3"><h2 id="wx178">Ver também</h2>

<ul id="wx179">
<li id="wx180"><a href="/wpt/Cinco_Ribeiras" title="Cinco Ribeiras" wx:linktype="known" wx:pagename="Cinco_Ribeiras" wx:page_id="5928" id="wx181">Cinco Ribeiras</a>
<p id="wx182">.</p>
</li>

<li id="wx183"><a href="/wpt/Angra_do_Hero%C3%ADsmo" title="Angra do Heroísmo" wx:linktype="known" wx:pagename="Angra_do_Heroísmo" wx:page_id="5926" id="wx184">Angra do Heroísmo</a>
<p id="wx185">.</p>
</li>

<li id="wx186"><a href="/wpt/Parque_de_Campismo_das_Cinco_Ribeiras" title="Parque de Campismo das Cinco Ribeiras" wx:linktype="known" wx:pagename="Parque_de_Campismo_das_Cinco_Ribeiras" wx:page_id="1138388" id="wx187">Parque de Campismo das Cinco Ribeiras</a>
<p id="wx188">.</p>
</li>

<li id="wx189"><a href="/wpt/Porto_das_Cinco_Ribeiras" title="Porto das Cinco Ribeiras" wx:linktype="known" wx:pagename="Porto_das_Cinco_Ribeiras" wx:page_id="1138380" id="wx190">Porto das Cinco Ribeiras</a>
<p id="wx191">.</p>
</li>

<li id="wx192"><a href="/wpt/Gruta_do_Natal" title="Gruta do Natal" wx:linktype="known" wx:pagename="Gruta_do_Natal" wx:page_id="592550" id="wx193">Gruta do Natal</a></li>

<li id="wx194"><a href="/wpt/Algar_do_Carv%C3%A3o" title="Algar do Carvão" wx:linktype="known" wx:pagename="Algar_do_Carvão" wx:page_id="589897" id="wx195">Algar do Carvão</a></li>

<li id="wx196"><a href="/wpt/Furna_de_%C3%81gua" title="Furna de Água" wx:linktype="known" wx:pagename="Furna_de_Água" wx:page_id="1130575" id="wx197">Furna de Água</a></li>

<li id="wx198"><a href="/wpt/Gruta_das_Agulhas" title="Gruta das Agulhas" wx:linktype="known" wx:pagename="Gruta_das_Agulhas" wx:page_id="1141489" id="wx199">Gruta das Agulhas</a></li>

<li id="wx200"><a href="/wpt/Gruta_dos_Rat%C3%B5es" title="Gruta dos Ratões" wx:linktype="known" wx:pagename="Gruta_dos_Ratões" wx:page_id="1150605" id="wx201">Gruta dos Ratões</a></li>

<li id="wx202"><a href="/wpt/Gruta_Brisa_Azul" title="Gruta Brisa Azul" wx:linktype="known" wx:pagename="Gruta_Brisa_Azul" wx:page_id="1084803" id="wx203">Gruta Brisa Azul</a></li>

<li id="wx204"><a href="/wpt/Gruta_do_Z%C3%A9_Grande" title="Gruta do Zé Grande" wx:linktype="known" wx:pagename="Gruta_do_Zé_Grande" wx:page_id="1084807" id="wx205">Gruta do Zé Grande</a></li>

<li id="wx206"><a href="/wpt/Gruta_das_Merc%C3%AAs" title="Gruta das Mercês" wx:linktype="known" wx:pagename="Gruta_das_Mercês" wx:page_id="1084804" id="wx207">Gruta das Mercês</a></li>

<li id="wx208"><a href="/wpt/Gruta_dos_Balc%C3%B5es" title="Gruta dos Balcões" wx:linktype="known" wx:pagename="Gruta_dos_Balcões" wx:page_id="1093470" id="wx209">Gruta dos Balcões</a></li>

<li id="wx210"><a href="/wpt/Gruta_dos_Principiantes" title="Gruta dos Principiantes" wx:linktype="known" wx:pagename="Gruta_dos_Principiantes" wx:page_id="1093551" id="wx211">Gruta dos Principiantes</a></li>

<li id="wx212"><a href="/wpt/Gruta_das_Pombas" title="Gruta das Pombas" wx:linktype="known" wx:pagename="Gruta_das_Pombas" wx:page_id="1093725" id="wx213">Gruta das Pombas</a></li>

<li id="wx214"><a href="/wpt/Gruta_da_Furna_da_Madre_de_Deus" title="Gruta da Furna da Madre de Deus" wx:linktype="known" wx:pagename="Gruta_da_Furna_da_Madre_de_Deus" wx:page_id="1093485" id="wx215">Gruta da Furna da Madre de Deus</a></li>

<li id="wx216"><a href="/wpt/Galerias_da_Feteira" title="Galerias da Feteira" wx:linktype="known" wx:pagename="Galerias_da_Feteira" wx:page_id="1084789" id="wx217">Galerias da Feteira</a></li>
</ul>

<p id="wx218"><br id="wx219"/>
</p>

<a id="Refer.C3.AAncias" name="Refer.C3.AAncias"/>
</wx:section><wx:section level="2" title="Referências" id="wxsec4"><h2 id="wx220">Referências</h2>

<ul id="wx221">
<li id="wx222">
<p id="wx223">Angra do Heroísmo Janela do Atlântico entre a Europa e o Novo Mundo, Publicação da Direcção Regional de Turismo dos Açores.</p>
</li>

<li id="wx224">
<p id="wx225">Descubra Portugal - Açores e Madeira, Ediclube, 1998.</p>
</li>

<li id="wx226">
<p id="wx227">História das Freguesias e Concelho de Portugal, 2004. Dep. Legal nº 215026/04....</p>
</li>
</ul>
</wx:section></wx:section></div>
<div id="wx_categorylinks">
<a href="/wpt/index.php?title=Especial:Categories&amp;article=Gruta_das_Cinco_Ribeiras" title="Especial:Categories" wx:linktype="known" wx:pagename="Especial:Categories" id="wx228">Categorias de páginas</a>: <span dir="ltr" id="wx229"><a href="/wpt/Categoria:Geografia_dos_A%C3%A7ores" title="Categoria:Geografia dos Açores" wx:linktype="known" wx:pagename="Categoria:Geografia_dos_Açores" wx:page_id="1138944" id="wx230">Geografia dos Açores</a></span> | <span dir="ltr" id="wx231"><a href="/wpt/Categoria:Grutas_de_Portugal" title="Categoria:Grutas de Portugal" wx:linktype="known" wx:pagename="Categoria:Grutas_de_Portugal" wx:page_id="860126" id="wx232">Grutas de Portugal</a></span> | <span dir="ltr" id="wx233"><a href="/wpt/Categoria:Angra_do_Hero%C3%ADsmo" title="Categoria:Angra do Heroísmo" wx:linktype="known" wx:pagename="Categoria:Angra_do_Heroísmo" wx:page_id="311195" id="wx234">Angra do Heroísmo</a></span> | <span dir="ltr" id="wx235"><a href="/wpt/Categoria:Grutas_dos_A%C3%A7ores" title="Categoria:Grutas dos Açores" wx:linktype="known" wx:pagename="Categoria:Grutas_dos_Açores" wx:page_id="1141496" id="wx236">Grutas dos Açores</a></span></div>
<div id="wx_languagelinks">
</div>
</body>
</html>
