Luxemburg (land)
Uit Wikipedia, de vrije encyclopedie
| Grand-Duché de Luxembourg Groussherzogtum Lëtzebuerg Großherzogtum Luxemburg |
|||
|
|||
|
|
|||
| Basisgegevens | |||
| Officiële landstaal: | Frans, Luxemburgs, Duits | ||
| Hoofdstad: | Luxemburg | ||
| Regeringsvorm: | Parlementaire monarchie (Groothertogdom) | ||
| Religie: | Rooms-katholiek | ||
| Oppervlakte: | 2.586 km² [1] (-% water) | ||
| Inwoners: | 439.539 (2001[2]), 480.222 (2007[3]) (185,7/km² (2007)) | ||
| Overige | |||
| Motto: | Mir wëlle bleiwe wat mir sin (Luxemburgs, Wij willen blijven wat we zijn) |
||
| Volkslied: | Ons Heemecht (Ons vaderland) | ||
| Munteenheid: | euro (EUR) |
||
| UTC: | +1 (zomer +2) | ||
| Nationale feestdag: | 23 juni | ||
| Web | Code | Tel. | .lu | LUX | 352 | ||
| Topografie | |||
 Kaart van Luxemburg (bron:CIA) |
|||
| Portaal Luxemburg |
Het Groothertogdom Luxemburg is een land in het noordwesten van Europa dat grenst aan België, Duitsland en Frankrijk. De hoofdstad is het gelijknamige Luxemburg.
Inhoud |
[bewerk] Geschiedenis
 Zie Geschiedenis van Luxemburg voor het hoofdartikel over dit onderwerp. |
In 963 werd Luxemburg een graafschap, in 1354 een hertogdom en in 1815 een groothertogdom onder Willem I. Bij het Verdrag van Londen (1839) werd Luxemburg opgesplitst en verloor het meer dan de helft van zijn grondgebied aan België. Het grotere Franstalige westelijke deel werd (of bleef) de Belgische provincie Luxemburg. Het kleinere overblijvende, Duitstalige oostelijke deel bleef in personele unie met Nederland verenigd. Volledige onafhankelijkheid werd verkregen in 1890, het jaar waarin Koning Willem III overleed, omdat Willem geen mannelijke opvolgers had.
Luxemburg werd door Duitsland overrompeld in beide wereldoorlogen. Het trad in 1948 toe tot de Benelux en het jaar daarop tot de NAVO. In 1957 werd Luxemburg een van de zes oprichters van de Europese Economische Gemeenschap (later de Europese Gemeenschap) en in 1999 trad het toe tot de eurozone.
[bewerk] Demografie
[bewerk] Bevolkingsopbouw
Een groot deel van de bevolking komt oorspronkelijk uit de buurlanden. Het percentage buitenlanders onder de in Luxemburg wonende bevolking bedraagt bijna 40%. Onder de buitenlanders zijn de Portugezen de grootste groep: ongeveer 13% van de bevolking.
[bewerk] Taal
Er zijn drie officiële talen in Luxemburg: Frans, Duits en Luxemburgs (Lëtzebuergesch). Het Luxemburgs is een aan het Duits verwante taal die sinds 1984 de status van officiële taal heeft. De meest gesproken talen zijn Lëtzebuergesch (door 61% als moedertaal gesproken en door zeker 80% van de bevolking begrepen), Frans (algemene omgangstaal, door misschien 10 % van de bevolking als moedertaal gesproken, maar door ongeveer 90% van de bevolking begrepen) en Portugees (13% moedertaalsprekers, geen functie als algemene communicatietaal). Ook Duits en Engels worden door een groot deel van de bevolking verstaan. Nederlands wordt zelfs ook soms verstaan, maar vooral in de bank- en toeristische sector.
[bewerk] Religie
Geschat wordt dat 87% Rooms-Katholiek is, de overige 13% bestaan voornamelijk uit Protestanten, Joden en Moslims.
De Heiligen Cunegonde, Filippus en Willibrordus zijn de patroonheiligen van Luxemburg.
[bewerk] Bestuurlijke indeling
[bewerk] Districten en kantons
| Zie ook: Kantons in Luxemburg |
Luxemburg is opgedeeld in drie bestuurlijke districten:
Deze districten zijn weer onderverdeeld in 12 kantons:
- Capellen
- Clervaux
- Diekirch
- Echternach
- Esch-sur-Alzette
- Grevenmacher
- Luxemburg
- Mersch
- Redange
- Remich
- Vianden
- Wiltz
[bewerk] Geografie
Het noorden van het land behoort tot de Ardennen, in het Luxemburgs Ösling genaamd. Dat is een gebied met heuvels en lage bergen. De Kneipp vormt het hoogste punt van het land met 560 meter, hoewel de Burgplatz veel bekender is. De rest van het land is heuvelachtig te noemen.
Het zuidelijke deel is minder ruig daardoor geschikter voor landbouw. Dit deel van het land staat dan ook bekend als Gutland. De grens met Duitsland wordt voor het grootste gedeelte gevormd door de Our, Sûre en Moezel
[bewerk] Steden
|
|
De hoofdstad Luxemburg is de grootste stad van het land. Andere belangrijke plaatsen zijn het nabij de Franse grens gelegen Esch-sur-Alzette en het aan Duitsland grenzende Echternach.
Enkele grotere plaatsen zijn:
Zie verder de lijst van plaatsen.
[bewerk] Bezienswaardigheden
- Monumenten op de Werelderfgoedlijst
- Nationaal museum voor Militaire geschiedenis
[bewerk] Economie
Voor de komst van de euro was de Luxemburgse frank de officiële munt van het land. Deze was precies gelijk aan de Belgische frank. De euro heeft het belang van de in 1921 opgerichte Belgisch-Luxemburgse Economische Unie flink verminderd.
De stabiele economie met hoge inkomens vertoont een gestage groei, lage inflatie en een lage werkloosheid. De industrie werd tot voor kort gedomineerd door staal, maar is meer en meer divers geworden en omvat nu ook chemie, rubber en andere producten. Tijdens de afgelopen decennia compenseerde de groei in de financiële sector meer dan de terugval in staal. Diensten, in het bijzonder het bankwezen, maken een belangrijk deel van de economie uit. Een tiende van de banen bevindt zich in het bankwezen en een vierde van het BNP wordt door deze sector geproduceerd. Het succes van de Luxemburgse banken wordt voornamelijk verklaard door het bankgeheim dat veel vermogen heeft aangetrokken. De landbouw is gebaseerd op kleine familiale boerderijen. Luxemburg heeft nauwe handelsbanden met de buurlanden en geniet de voordelen van een open Europese markt als lid van de EU. Het land is met een koopkracht van € 41.230 per persoon het rijkste land van Europa.
In de zuidelijke gemeente Esch-sur-Alzette wordt er onder andere ijzererts gewonnen uit de Gaalgebierg en daardoor is er een omvangrijke staalindustrie.
[bewerk] Natuur
Een bekend deel van Luxemburg is Klein Zwitserland met het Mullerthal. Hier zijn vele rotsformaties, grotten, watervallen en bossen. Bij uitstek geschikt om wandeltochten te ondernemen. Een bekende waterval is de Schiessentümpel.
[bewerk] Natuurparken
- Natuurpark Oëwersauer
- Duits-Luxemburgs Natuurpark van de Zuid-Eifel
[bewerk] Politiek
Luxemburg heeft een parlementaire bestuursvorm met een constitutionele monarchie met erfopvolging. De huidige groothertog van Luxemburg is Hendrik.
Volgens de grondwet van 1868 ligt de uitvoerende macht bij de groothertog en het kabinet, dat bestaat uit een eerste minister en verschillende andere ministers.
De wetgevende macht ligt bij de Kamer van Afgevaardigden, dat voor een periode van vijf jaar direct wordt verkozen. De Staatsraad of Conseil d'Etat, bestaande uit 21 door de groothertog benoemde burgers, adviseert de Kamer van Afgevaardigden in het opstellen van wetten.
Zie ook:
[bewerk] Verkeer en vervoer
Er is een luchthaven, Luchthaven Luxemburg-Findel, in de stad Luxemburg.
Enkele wegen zijn:
- A1
- A7
- E29 (Europese weg)
- N11
Treinverkeer wordt verzorgd door de nationale maatschappij CFL (Société Nationale des Chemins de Fer Luxembourgeois).
[bewerk] Media
Vanwege de soepele mediawetgeving hebben zich een flink aantal televisiestations zich in Luxemburg gevestigd.
Een beperkt aantal richt zich specifiek op de Luxemburgse markt.
- Den 2. RTL (Letzebuergs)
- RTL Télé Lëtzebuerg(Letzebuergs)
- .DOK (Den Opppene Kanal)(Letzebuergs)
- Chamber TV (Letzebuergs)
- Nordliicht TV (Letzebuergs, regionaal)
De volgende stations richten zich op andere landen
- Club RTL (Franstalig, gericht op Franstalig België)
- Plug TV (idem)
- RTL TVI (Franstalig, gericht op Franstalig België)
- RTL 4 (Nederlandstalig, gericht op Nederland)
- RTL 5 (idem)
- RTL 7 (idem)
- RTL 8 (idem)
- RTL 9 (Franstalig, gericht op Frankrijk)
- RTL Television (Duitstalig, gericht op Duitsland)
Radiozenders:
- DNR (Den Neie Radio)
- Eldo Radio
- LRB
- LRB2
- Radio 100,7 De soziokulturelle Radio
- Radio ARA
- Radio Latina
- RTL (gericht op Franstaligen en Frankrijk)
- RTL Radio Die besten Hits aller Zeiten (gericht op Duitstaligen en Duitsland)
- RTL Radio Letzebuerg (gericht op Luxemburg)
- RTL Radio Luxembourg (gericht op Engelstaligen)
[bewerk] Sport
[bewerk] Bekende personen
- Fränk Schleck - wielrenner
- Andy Schleck - wielrenner
- Kim Kirchen - wielrenner
- Marc Girardelli - Skiën
[bewerk] Klimaat
Het klimaat van Luxemburg lijkt op het Nederlandse en Belgische klimaat, met koele zomers en zachte winters. Luxemburg heeft over het algemeen een gematigd zeeklimaat, maar omdat het land door de Ardennen wordt beschut, ligt het klimaat tussen een gematigd zeeklimaat en een zwak continentaal klimaat. Ondanks de slechts geringe invloed van de zeewind bestaan er niet echt scherpe pieken en dalen in het klimaat. Het midden en het zuiden van Luxemburg hebben een iets warmer klimaat. De gemiddelde jaartemperatuur schommelt tussen ongeveer 7 en 9 °C. De gemiddelde jaarlijkse hoeveelheid neerslag is 740 mm. In het noorden valt de meeste neerslag en in het zuiden de minste. De maanden mei en juni zijn de meest zonnige maanden, terwijl juli en augustus de warmste maanden zijn. In september en oktober valt de meeste neerslag.
[bewerk] Zie ook
[bewerk] Externe links
| Landen in Europa |
|---|
|
Albanië · Andorra · Azerbeidzjan · België · Bosnië en Herzegovina · Bulgarije · Denemarken · Duitsland · Estland · Finland · Frankrijk · Georgië · Griekenland · Hongarije · IJsland · Ierland · Italië · Kroatië · Letland · Liechtenstein · Litouwen · Luxemburg · Macedonië · Malta · Moldavië · Monaco · Montenegro · Nederland · Noorwegen · Oekraïne · Oostenrijk · Polen · Portugal · Roemenië · Rusland · San Marino · Servië · Slovenië · Slowakije · Spanje · Tsjechië · Turkije · Vaticaanstad · Verenigd Koninkrijk · Wit-Rusland · Zweden · Zwitserland |
 |
Europese Unie |  |
|---|---|---|
|
|
||
.svg/20px-Flag_of_Belgium_(civil).svg.png){kind=small}
.svg/50px-Flag_of_Germany_(2-3).svg.png){kind=small}
| Bronnen, noten en/of referenties: |
