<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xmlns:wx="http://ilps.science.uva.nl/WikiXML/wx" xml:lang="nl" lang="nl">
<head>
<title>Mariamne</title>
<meta name="wx_namespace" content="0"/>
<meta name="wx_pagename" content="Mariamne"/>
<meta name="wx_page_id" content="589073"/>
</head>
<body>
<div id="wx_article">
<wx:section level="1" title="Mariamne" id="wxsec1"><h1 class="pagetitle" id="wx1">Mariamne</h1>

<p id="wx2"><b id="wx3">Mariamne</b> (<a href="/wnl/54_v.Chr." title="54 v.Chr." wx:linktype="known" wx:pagename="54_v.Chr." wx:page_id="19795" id="wx4">54 v.Chr.</a> [?] - <a href="/wnl/29_v.Chr." title="29 v.Chr." wx:linktype="known" wx:pagename="29_v.Chr." wx:page_id="24756" id="wx5">29 v.Chr.</a>) - haar naam wordt ook wel gespeld als <b id="wx6">Mariamme</b> - was een prinses uit het Joodse koningsgeslacht van de <a href="/wnl/Hasmonee%C3%ABn" title="Hasmoneeën" wx:linktype="known" wx:pagename="Hasmoneeën" wx:page_id="372711" id="wx7">Hasmoneeën</a> en de vrouw van <a href="/wnl/Herodes_de_Grote" title="Herodes de Grote" wx:linktype="known" wx:pagename="Herodes_de_Grote" wx:page_id="41957" id="wx8">Herodes I</a>. De Joden uit haar tijd zullen haar ongetwijfeld gekend hebben onder haar Hebreeuwse naam <b id="wx9">Mirjam</b> (een populaire naam in die tijd), maar zij wordt gewoonlijk met haar Griekse naam aangeduid omdat we haar kennen via de in het Grieks geschreven werken van <a href="/wnl/Flavius_Josephus" title="Flavius Josephus" wx:linktype="known" wx:pagename="Flavius_Josephus" wx:page_id="53064" id="wx10">Flavius Josephus</a>.</p>

<div id="wx_toc"/>

<a id="Afkomst" name="Afkomst"/>
<wx:section level="2" title="Afkomst" id="wxsec2"><h2 id="wx11">Afkomst</h2>

<div class="wx_image" wx:align="right" wx:framed="framed" id="wx12"><a href="/wnl/Afbeelding:Nadagen_Hasmonee%C3%ABn.PNG" title="Mariamne en het koningsgeslacht van de HasmoneeënHasmoneese heersers zijn rood onderstreept" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:Nadagen_Hasmoneeën.PNG" id="wx13"><img src="/wnl/Afbeelding:Nadagen_Hasmonee%C3%ABn.PNG" alt="Mariamne en het koningsgeslacht van de HasmoneeënHasmoneese heersers zijn rood onderstreept" id="wx14"/></a> 

<div class="thumbcaption" id="wx15">
<p id="wx16">Mariamne en het koningsgeslacht van de Hasmoneeën<br id="wx17"/>
Hasmoneese heersers zijn rood onderstreept</p>
</div>
</div>

<p id="wx18">Mariamne en haar broer <a href="/wnl/Aristobulus_III" title="Aristobulus III" wx:linktype="known" wx:pagename="Aristobulus_III" wx:page_id="594897" id="wx19">Aristobulus III</a> kwamen voort uit een huwelijk tussen Alexander, de zoon van <a href="/wnl/Aristobulus_II" title="Aristobulus II" wx:linktype="known" wx:pagename="Aristobulus_II" wx:page_id="590135" id="wx20">Aristobulus II</a> en Alexandra, de dochter van <a href="/wnl/Hyrcanus_II" title="Hyrcanus II" wx:linktype="known" wx:pagename="Hyrcanus_II" wx:page_id="814378" id="wx21">Hyrcanus II</a>. Aristobulus II en Hyrcanus II waren broers, geboren uit een huwelijk tussen <a href="/wnl/Alexander_Janne%C3%BCs" title="Alexander Janneüs" wx:linktype="known" wx:pagename="Alexander_Janneüs" wx:page_id="590000" id="wx22">Alexander Janneüs</a> en <a href="/wnl/Salome_Alexandra" title="Salome Alexandra" wx:linktype="known" wx:pagename="Salome_Alexandra" wx:page_id="590062" id="wx23">Salome Alexandra</a>. Daarmee was Mariamne dus zowel via haar vader als via haar moeder een zuivere Hasmoneese.</p>

<a id="Huwelijk" name="Huwelijk"/>
</wx:section><wx:section level="2" title="Huwelijk" id="wxsec3"><h2 id="wx24">Huwelijk</h2>

<p id="wx25">In <a href="/wnl/37_v.Chr." title="37 v.Chr." wx:linktype="known" wx:pagename="37_v.Chr." wx:page_id="17453" id="wx26">37 v.Chr.</a> neemt <a href="/wnl/Herodes_de_Grote" title="Herodes de Grote" wx:linktype="known" wx:pagename="Herodes_de_Grote" wx:page_id="41957" id="wx27">Herodes I</a> Mariamne tot vrouw. Dit is hetzelfde jaar waarin Herodes, na het neerslaan van de opstand van <a href="/wnl/Antigonus_%28Hasmonee%C3%ABn%29" title="Antigonus (Hasmoneeën)" wx:linktype="known" wx:pagename="Antigonus_(Hasmoneeën)" wx:page_id="595133" id="wx28">Antigonus</a>, door de <a href="/wnl/Senaat_%28Rome%29" title="Senaat (Rome)" wx:linktype="known" wx:pagename="Senaat_(Rome)" wx:page_id="46821" id="wx29">Senaat</a> in <a href="/wnl/Romeinse_Rijk" title="Romeinse Rijk" wx:linktype="known" wx:pagename="Romeinse_Rijk" wx:page_id="43408" id="wx30">Rome</a> tot koning wordt aangesteld over het Joodse land. Voor veel Joden stond de legitimiteit van Herodes' heerschappij ter discussie. Hij kwam immers niet voort uit het koningsgeslacht van de Hasmoneeën en was bovendien een <a href="/wnl/Idumea" title="Idumea" wx:linktype="known" wx:pagename="Idumea" wx:page_id="828402" id="wx31">Idumeeër</a> en daarmee niet van Joodse komaf (Josephus noemt hem een half-Jood [<i id="wx32">hemiioudaios</i>]). Door zijn huwelijk met de Hasmoneese prinses Mariamne probeerde Herodes zijn regering voor Joden meer acceptabel te maken. Mariamne was de tweede vrouw van Herodes de Grote. Later huwde hij ook nog verschillende andere vrouwen, waarvan er één eveneens de naam Mariamne droeg (de dochter van de hogepriester <a href="/wnl/Simon_ben_Bo%C3%ABthus" title="Simon ben Boëthus" wx:linktype="known" wx:pagename="Simon_ben_Boëthus" wx:page_id="595259" id="wx33">Simon ben Boëthus</a>). Volgens Josephus koesterde Herodes echter voor geen van zijn andere vrouwen zo'n grote liefde als voor Mariamne. De liefde was echter niet wederzijds. Herodes had namelijk Mariamnes vader en haar broer vermoord (uit angst voor een staatsgreep) en Mariamne vergaf hem dat niet.</p>

<a id="Dood" name="Dood"/>
</wx:section><wx:section level="2" title="Dood" id="wxsec4"><h2 id="wx34">Dood</h2>

<p id="wx35">Vanwege Herodes' impopulariteit onder zijn onderdanen, was hij constant op zijn hoede voor complotten. Bovendien was er binnen Herodes' familie een grote rivaliteit tussen de Idumeese tak (waarvan Herodes' moeder en zijn zuster <a href="/wnl/Salom%C3%A9_I" title="Salomé I" wx:linktype="known" wx:pagename="Salomé_I" wx:page_id="589194" id="wx36">Salomé</a> de belangrijkste vertegenwoordigers waren) en de Joods-Hasmoneese tak. Toen Mariamne op zekere dag weigerde met Herodes te slapen en Herodes zich hierover zeer beledigd voelde, wist Salomé listig op de situatie in te spelen en beschuldigde zij Mariamne ervan een complot tegen Herodes te beramen. In een schijnproces, waarin naast Salomé's beschuldigingen geen bewijzen voor het complot naar voren konden worden gebracht, werd Mariamne op last van Herodes ter dood gebracht (29 v.Chr.). Zij was toen vermoedelijk ongeveer 25 jaar oud. Al meteen na de dood van Mariamne had Herodes er spijt van dat hij zo overhaast te werk was gegaan. Volgens Josephus heeft hij de rest van zijn leven om Mariamne gerouwd. Enkele jaren na de dood van Mariamne bouwde Herodes in Jeruzalem een toren die hij haar naam gaf, als een postuum eerbewijs. Deze toren maakte deel uit van de verdedigingswerken van de stad en was gelegen naast de toren <a href="/wnl/Phasa%C3%ABl_%28toren%29" title="Phasaël (toren)" wx:linktype="known" wx:pagename="Phasaël_(toren)" wx:page_id="609653" id="wx37">Phasaël</a>.</p>

<a id="Nakomelingen" name="Nakomelingen"/>
</wx:section><wx:section level="2" title="Nakomelingen" id="wxsec5"><h2 id="wx38">Nakomelingen</h2>

<p id="wx39">Herodes en Mariamne kregen twee zonen, <a href="/wnl/Alexander_en_Aristobulus" title="Alexander en Aristobulus" wx:linktype="known" wx:pagename="Alexander_en_Aristobulus" wx:page_id="811298" id="wx40">Alexander en Aristobulus</a>, en twee dochters, Salampsio and Cyprus. Alexander en Aristobulus werden zelf ook door Herodes ter dood gebracht omdat hij hen verdacht van complotten tegen hem. Aristobulus' zoon <a href="/wnl/Herodes_Agrippa_I" title="Herodes Agrippa I" wx:linktype="known" wx:pagename="Herodes_Agrippa_I" wx:page_id="35718" id="wx41">Herodes Agrippa I</a> zou later echter een belangrijke rol spelen binnen de <a href="/wnl/Herodianen_%28dynastie%29" title="Herodianen (dynastie)" wx:linktype="known" wx:pagename="Herodianen_(dynastie)" wx:page_id="610382" id="wx42">Herodiaanse dynastie</a>.</p>

<a id="Herodes_en_Mariamne_in_de_kunst" name="Herodes_en_Mariamne_in_de_kunst"/>
</wx:section><wx:section level="2" title="Herodes en Mariamne in de kunst" id="wxsec6"><h2 id="wx43">Herodes en Mariamne in de kunst</h2>

<p id="wx44">De perikelen tussen Herodes en Mariamne hebben ook in de kunst hun sporen nagelaten, bijvoorbeeld in opera's en treurspelen, zoals die van <a href="/wnl/Tristan_l%27Hermite" class="new" title="Tristan l'Hermite" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Tristan_l'Hermite" id="wx45">Tristan l'Hermite</a> (1636, Nederlandse vertaling en bewerking 1684 door <a href="/wnl/Katharina_Lescailje" title="Katharina Lescailje" wx:linktype="known" wx:pagename="Katharina_Lescailje" wx:page_id="959191" id="wx46">Katharina Lescailje</a>) en <a href="/wnl/Friedrich_Hebbel" title="Friedrich Hebbel" wx:linktype="known" wx:pagename="Friedrich_Hebbel" wx:page_id="272509" id="wx47">Friedrich Hebbel</a> (1849). In een gedicht van <a href="/wnl/Nicolaas_Beets" title="Nicolaas Beets" wx:linktype="known" wx:pagename="Nicolaas_Beets" wx:page_id="9963" id="wx48">Nicolaas Beets</a> rouwt Herodes over Mariamnes dood. Verder vormde Mariamne de inspiratiebron voor een schilderij van <a href="/wnl/John_William_Waterhouse" title="John William Waterhouse" wx:linktype="known" wx:pagename="John_William_Waterhouse" wx:page_id="239955" id="wx49">John William Waterhouse</a> (1897).</p>

<a id="Externe_links" name="Externe_links"/>
</wx:section><wx:section level="2" title="Externe links" id="wxsec7"><h2 id="wx50">Externe links</h2>

<ul id="wx51">
<li id="wx52"><a href="http://www.literature.at/elib/www/wiki/index.php/Herodes_und_Mariamne_(Friedrich_Hebbel)" class="external text" wx:linktype="external" rel="nofollow" id="wx53"><i id="wx54">Herodes und Mariamne</i> (Friedrich Hebbel), Duits</a></li>

<li id="wx55"><a href="http://cf.hum.uva.nl/dsp/ljc/BeetsNic/byron/herodes.html" class="external text" wx:linktype="external" rel="nofollow" id="wx56"><i id="wx57">Herodes Jammerklacht over Mariamne</i> (Nicolaas Beets)</a></li>
</ul>
</wx:section></wx:section></div>
<div id="wx_categorylinks">
<a href="/wnl/index.php?title=Speciaal:Categories&amp;article=Mariamne" title="Speciaal:Categories" wx:linktype="known" wx:pagename="Speciaal:Categories" id="wx58">Categorieën</a>: <span dir="ltr" id="wx59"><a href="/wnl/Categorie:Herodes" title="Categorie:Herodes" wx:linktype="known" wx:pagename="Categorie:Herodes" wx:page_id="402574" id="wx60">Herodes</a></span> | <span dir="ltr" id="wx61"><a href="/wnl/Categorie:Hasmonee%C3%ABn" title="Categorie:Hasmoneeën" wx:linktype="known" wx:pagename="Categorie:Hasmoneeën" wx:page_id="609810" id="wx62">Hasmoneeën</a></span></div>
<div id="wx_languagelinks">
in andere talen: <a href="http://ca.wikipedia.org/wiki/Mariamne_I" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="ca:Mariamne_I" id="wx63">Català</a> | <a href="http://de.wikipedia.org/wiki/Mariamne" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="de:Mariamne" id="wx64">Deutsch</a> | <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Mariamne_%28second_wife_of_Herod%29" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="en:Mariamne_(second_wife_of_Herod)" id="wx65">English</a> | <a href="http://es.wikipedia.org/wiki/Mariamne_I" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="es:Mariamne_I" id="wx66">Español</a> | <a href="http://he.wikipedia.org/wiki/%D7%9E%D7%A8%D7%99%D7%9D_%D7%94%D7%97%D7%A9%D7%9E%D7%95%D7%A0%D7%90%D7%99%D7%AA" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="he:מרים_החשמונאית" id="wx67">עברית</a> | <a href="http://pl.wikipedia.org/wiki/Mariamme_I" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="pl:Mariamme_I" id="wx68">Polski</a> | <a href="http://pt.wikipedia.org/wiki/Mariana_%28Herodes%29" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="pt:Mariana_(Herodes)" id="wx69">Português</a></div>
</body>
</html>
