<?xml version="1.0" encoding="UTF-8"?>
<html xmlns="http://www.w3.org/1999/xhtml" xmlns:wx="http://ilps.science.uva.nl/WikiXML/wx" xml:lang="nl" lang="nl">
<head>
<title>Schaatsen</title>
<meta name="wx_namespace" content="0"/>
<meta name="wx_pagename" content="Schaatsen"/>
<meta name="wx_page_id" content="1573"/>
</head>
<body>
<div id="wx_article">
<wx:section level="1" title="Schaatsen" id="wxsec1"><h1 class="pagetitle" id="wx1">Schaatsen</h1>

<div class="wx_image" wx:thumb="thumb" id="wx2"><a href="/wnl/Afbeelding:SkatersOnRideaCanal.jpg" title="Schaatsers op het Ridea Canal in Ottawa." wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:SkatersOnRideaCanal.jpg" id="wx3"><img src="/wnl/Afbeelding:SkatersOnRideaCanal.jpg" alt="Schaatsers op het Ridea Canal in Ottawa." width="300" id="wx4"/></a> 

<div class="thumbcaption" id="wx5">
<p id="wx6">Schaatsers op het <i id="wx7">Ridea Canal</i> in <a href="/wnl/Ottawa_%28stad%29" title="Ottawa (stad)" wx:linktype="known" wx:pagename="Ottawa_(stad)" wx:page_id="15451" id="wx8">Ottawa</a>.</p>
</div>
</div>

<p id="wx9"><b id="wx10">Schaatsen</b> is het zich voortbewegen op dunne, rechte ijzers (schaatsen) over ijs. Schaatsen kan zowel op natuur- als op kunstijs beoefend worden. Het woord <b id="wx11">schaatssport</b> duidt meer op het wedstrijdschaatsen.</p>

<div id="wx_toc"/>

<a id="Geschiedenis" name="Geschiedenis"/>
<wx:section level="2" title="Geschiedenis" id="wxsec2"><h2 id="wx12">Geschiedenis</h2>

<wx:template id="wx_t1" pagename="Sjabloon:Zo" page_id="445083"/>
<dl id="wx13">
<dd id="wx14"><a href="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" title="" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:1rightarrow.png" id="wx15"><img src="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" alt="" width="15" id="wx16"/></a>
<p id="wx17"> <cite id="wx18"><span style="font-size: 97%;" id="wx19"> Zie ook <a href="/wnl/Schaats" title="Schaats" wx:linktype="known" wx:pagename="Schaats" wx:page_id="81907" id="wx20">Schaats</a> </span></cite></p>
</dd>
</dl>

<wx:templateend start="wx_t1"/>
<a id="Prehistorie" name="Prehistorie"/>
<wx:section level="3" title="Prehistorie" id="wxsec8"><h3 id="wx21">Prehistorie</h3>

<div class="wx_image" wx:thumb="thumb" id="wx22"><a href="/wnl/Afbeelding:Bony-skate.png" title="Een tekening van een glis" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:Bony-skate.png" id="wx23"><img src="/wnl/Afbeelding:Bony-skate.png" alt="Een tekening van een glis" width="250" id="wx24"/></a> 

<div class="thumbcaption" id="wx25">
<p id="wx26">Een tekening van een glis</p>
</div>
</div>

<p id="wx27">Uit vondsten blijkt dat de mens in de <a href="/wnl/Prehistorie" title="Prehistorie" wx:linktype="known" wx:pagename="Prehistorie" wx:page_id="6292" id="wx28">prehistorie</a> al probeerde om ijsvlakten sneller over te steken. Hiervoor gebruikte men schaatsen gemaakt van dierlijke botten. Deze werden geslepen totdat het oppervlak glad genoeg was. Schaatsen was toen nog vooral een kwestie van glijden. De allereerste schaatsen worden daarom glissers genoemd; glis, is een rib of een middenvoetsbeen van een <a href="/wnl/Rund" title="Rund" wx:linktype="known" wx:pagename="Rund" wx:page_id="217972" id="wx29">rund</a>, <a href="/wnl/Paard_%28dier%29" title="Paard (dier)" wx:linktype="known" wx:pagename="Paard_(dier)" wx:page_id="5118" id="wx30">paard</a> of <a href="/wnl/Hert" title="Hert" wx:linktype="known" wx:pagename="Hert" wx:page_id="227651" id="wx31">hert</a>. De glissers werden voorzien van gaten en met pezen of palingvellen aan de voet bevestigd. Archeologen hebben op de bodem van een <a href="/wnl/Zwitserland" title="Zwitserland" wx:linktype="known" wx:pagename="Zwitserland" wx:page_id="6803" id="wx32">Zwitsers</a> meer resten van dergelijke schaatsen gevonden, welke gedateerd zijn op ongeveer 3000 jaar v.Chr. Daarnaast werden er gelijksoortige vondsten gedaan in onder meer <a href="/wnl/Rusland" title="Rusland" wx:linktype="known" wx:pagename="Rusland" wx:page_id="1499" id="wx33">Rusland</a>, <a href="/wnl/Scandinavi%C3%AB" title="Scandinavië" wx:linktype="known" wx:pagename="Scandinavië" wx:page_id="1659" id="wx34">Scandinavië</a>, <a href="/wnl/Groot-Brittanni%C3%AB" title="Groot-Brittannië" wx:linktype="known" wx:pagename="Groot-Brittannië" wx:page_id="1301787" id="wx35">Groot-Brittannië</a>, <a href="/wnl/Nederland" title="Nederland" wx:linktype="known" wx:pagename="Nederland" wx:page_id="1146" id="wx36">Nederland</a>, en <a href="/wnl/Duitsland" title="Duitsland" wx:linktype="known" wx:pagename="Duitsland" wx:page_id="351" id="wx37">Duitsland</a>. In <a href="/wnl/1174" title="1174" wx:linktype="known" wx:pagename="1174" wx:page_id="59312" id="wx38">1174</a> schreef een klerk (<a href="/wnl/William_Fitzstephen" class="new" title="William Fitzstephen" wx:linktype="unknown" wx:pagename="William_Fitzstephen" id="wx39">William Fitzstephen</a>) een biografie over <a href="/wnl/Thomas_Becket" title="Thomas Becket" wx:linktype="known" wx:pagename="Thomas_Becket" wx:page_id="53475" id="wx40">Thomas Becket</a>, waarin een beschrijving voorkwam van enkele populaire sporten in <a href="/wnl/Londen" title="Londen" wx:linktype="known" wx:pagename="Londen" wx:page_id="975" id="wx41">Londen</a>, waaronder dus schaatsen:</p>

<dl id="wx42">
<dd id="wx43">
<p id="wx44">«<i id="wx45">When the great marsh that laps up against the northern walls of the city is frozen, large numbers of the younger crowd go there to play about on the ice... Others are more skilled at frolicking on the ice: they equip each of their feet with an animal's shin-bone, attaching it to the underside of their footwear; using hand-held poles reinforced with metal tips, which they periodically thrust against the ice, they propel themselves along as swiftly as a bird in flight or a bolt shot from a crossbow. But sometimes two, by accord, beginning far apart, charge each other from opposite directions and, raising their poles, strike each other with them. One or both are knocked down, not without injury, since after falling their impetus carries them off some distance and any part of their head that touches the ice is badly scratched and scraped. Often someone breaks a leg or an arm, if he falls onto it.</i>»</p>
</dd>
</dl>

<a id="Middeleeuwen" name="Middeleeuwen"/>
</wx:section><wx:section level="3" title="Middeleeuwen" id="wxsec9"><h3 id="wx46">Middeleeuwen</h3>

<div class="wx_image" wx:align="left" wx:thumb="thumb" id="wx47"><a href="/wnl/Afbeelding:Lidwinas_fall.png" title="Lidwina's val in Johannes Brugmans heiligenleven over Lidwina" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:Lidwinas_fall.png" id="wx48"><img src="/wnl/Afbeelding:Lidwinas_fall.png" alt="Lidwina's val in Johannes Brugmans heiligenleven over Lidwina" width="175" id="wx49"/></a> 

<div class="thumbcaption" id="wx50">
<p id="wx51">Lidwina's val in Johannes Brugmans heiligenleven over Lidwina</p>
</div>
</div>

<p id="wx52">Er is niet veel bekend over de ontwikkeling van schaatsen in de <a href="/wnl/Middeleeuwen" title="Middeleeuwen" wx:linktype="known" wx:pagename="Middeleeuwen" wx:page_id="1087" id="wx53">Middeleeuwen</a>. De tekening <a href="/wnl/Lidwina%27s_val" class="new" title="Lidwina's val" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Lidwina's_val" id="wx54">Lidwina's val</a> van <a href="/wnl/Johannes_Brugman" title="Johannes Brugman" wx:linktype="known" wx:pagename="Johannes_Brugman" wx:page_id="91675" id="wx55">Johannes Brugman</a> toont de heilige <a href="/wnl/Lidwina" title="Lidwina" wx:linktype="known" wx:pagename="Lidwina" wx:page_id="71526" id="wx56">Lidwina</a> met schaatsen aan haar voeten. De houding van de schaatser op de achtergrond doet vermoeden dat er al schaatsen met een ijzeren onderkant werden gebruikt, maar veel meer informatie over het schoeisel is niet bekend.</p>

<a id="_19e_eeuw" name="19e_eeuw"/>
</wx:section><wx:section level="3" title="19e eeuw" id="wxsec10"><h3 id="wx57">19e eeuw</h3>

<div class="wx_image" wx:thumb="thumb" id="wx58"><a href="/wnl/Afbeelding:Houten_schaatsen.JPG" title="Friese doorlopers" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:Houten_schaatsen.JPG" id="wx59"><img src="/wnl/Afbeelding:Houten_schaatsen.JPG" alt="Friese doorlopers" width="250" id="wx60"/></a> 

<div class="thumbcaption" id="wx61">
<p id="wx62">Friese doorlopers</p>
</div>
</div>

<p id="wx63">In de <a href="/wnl/19e_eeuw" title="19e eeuw" wx:linktype="known" wx:pagename="19e_eeuw" wx:page_id="2000" id="wx64">19e eeuw</a> waren er drie typen schaatsen ontstaan: de <a href="/wnl/Hollandse_krulschaats" class="new" title="Hollandse krulschaats" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Hollandse_krulschaats" id="wx65">Hollandse krulschaats</a>, de <a href="/wnl/Zuid-Hollandse_baanschaats" class="new" title="Zuid-Hollandse baanschaats" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Zuid-Hollandse_baanschaats" id="wx66">Zuid-Hollandse baanschaats</a> en de <a href="/wnl/Friese_schaats" class="new" title="Friese schaats" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Friese_schaats" id="wx67">Friese schaats</a>. De eerste twee werden gebruikt om te zwieren, de laatste was puur voor het hardrijden. Doordat de Friese schaats een scherpe punt had ontstonden er gevaarlijke situaties, waarna als gevolg van diverse verboden een krul aan de voorkant van het ijzer werd toegevoegd. Hierdoor werden de ijzers steeds langer, wat meer stabiliteit en dus een langere slag opleverde. Dit droeg bij aan de populariteit van dit schaatstype dat men <a href="/wnl/Friese_doorloper" title="Friese doorloper" wx:linktype="known" wx:pagename="Friese_doorloper" wx:page_id="423821" id="wx68">Friese doorloper</a> ging noemen.</p>

<p id="wx69">Rond <a href="/wnl/1800" title="1800" wx:linktype="known" wx:pagename="1800" wx:page_id="2553" id="wx70">1800</a> werden er al, met name in <a href="/wnl/Friesland" title="Friesland" wx:linktype="known" wx:pagename="Friesland" wx:page_id="17961" id="wx71">Friesland</a> en <a href="/wnl/Groningen_%28provincie%29" title="Groningen (provincie)" wx:linktype="known" wx:pagename="Groningen_(provincie)" wx:page_id="3858" id="wx72">Groningen</a> <a href="/wnl/Kortebaanschaatsen" title="Kortebaanschaatsen" wx:linktype="known" wx:pagename="Kortebaanschaatsen" wx:page_id="384614" id="wx73">kortebaanwedstrijden</a> verreden. Hier was goed geld mee te verdienen. Op <a href="/wnl/17_september" title="17 september" wx:linktype="known" wx:pagename="17_september" wx:page_id="2991" id="wx74">17 september</a> <a href="/wnl/1882" title="1882" wx:linktype="known" wx:pagename="1882" wx:page_id="2622" id="wx75">1882</a> werd de <a href="/wnl/Koninklijke_Nederlandsche_Schaatsenrijders_Bond" title="Koninklijke Nederlandsche Schaatsenrijders Bond" wx:linktype="known" wx:pagename="Koninklijke_Nederlandsche_Schaatsenrijders_Bond" wx:page_id="522446" id="wx76">Koninklijke Nederlandsche Schaatsenrijders Bond</a> (KNSB) opgericht als overkoepelende organisatie voor het schaatsen. Tegenwoordig zijn het lange- en kortebaanschaatsen, shorttrack, kunstrijden, marathonschaatsen, schoonrijden, skaten en toerschaatsen vertegenwoordigd bij de KNSB.</p>

<a id="_20e_eeuw" name="20e_eeuw"/>
</wx:section><wx:section level="3" title="20e eeuw" id="wxsec11"><h3 id="wx77">20e eeuw</h3>

<div class="wx_image" wx:thumb="thumb" id="wx78"><a href="/wnl/Afbeelding:Ontwikkeling_schaatstijden_over_10km.png" title="Grafiek met de ontwikkeling van de snelheid bij het langebaanschaatsen sinds de 19e eeuw" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:Ontwikkeling_schaatstijden_over_10km.png" id="wx79"><img src="/wnl/Afbeelding:Ontwikkeling_schaatstijden_over_10km.png" alt="Grafiek met de ontwikkeling van de snelheid bij het langebaanschaatsen sinds de 19e eeuw" width="300" id="wx80"/></a> 

<div class="thumbcaption" id="wx81">
<p id="wx82">Grafiek met de ontwikkeling van de snelheid bij het langebaanschaatsen sinds de 19e eeuw</p>
</div>
</div>

<wx:template id="wx_t2" pagename="Sjabloon:Zo" page_id="445083"/>
<dl id="wx83">
<dd id="wx84"><a href="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" title="" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:1rightarrow.png" id="wx85"><img src="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" alt="" width="15" id="wx86"/></a>
<p id="wx87"> <cite id="wx88"><span style="font-size: 97%;" id="wx89"> Zie ook <a href="/wnl/Internationale_Schaatsunie" title="Internationale Schaatsunie" wx:linktype="known" wx:pagename="Internationale_Schaatsunie" wx:page_id="58645" id="wx90">Internationale Schaatsunie</a> </span></cite></p>
</dd>
</dl>

<p id="wx91"><wx:templateend start="wx_t2"/>
In juli <a href="/wnl/1892" title="1892" wx:linktype="known" wx:pagename="1892" wx:page_id="2628" id="wx92">1892</a> werd in <a href="/wnl/Scheveningen" title="Scheveningen" wx:linktype="known" wx:pagename="Scheveningen" wx:page_id="20013" id="wx93">Scheveningen</a> besloten tot de oprichting van de <a href="/wnl/Internationale_Schaatsunie" title="Internationale Schaatsunie" wx:linktype="known" wx:pagename="Internationale_Schaatsunie" wx:page_id="58645" id="wx94">Internationale Schaatsunie</a> (ISU). Deze organisatie voldeed aan de behoefte aan internationale regels. Tijdens het eerste officiële wereldkampioenschap in <a href="/wnl/1893" title="1893" wx:linktype="known" wx:pagename="1893" wx:page_id="2627" id="wx95">1893</a> werd <a href="/wnl/Jaap_Eden" title="Jaap Eden" wx:linktype="known" wx:pagename="Jaap_Eden" wx:page_id="5803" id="wx96">Jaap Eden</a> de eerste wereldkampioen hardrijden op de schaats. Drie jaar later volgen er ook wereldkampioenschappen kunstschaatsen. Pas in <a href="/wnl/1981" title="1981" wx:linktype="known" wx:pagename="1981" wx:page_id="2228" id="wx97">1981</a> volgde shorttrack als derde discipline met een eigen WK.</p>

<wx:template id="wx_t3" pagename="Sjabloon:Zo" page_id="445083"/>
<dl id="wx98">
<dd id="wx99"><a href="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" title="" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:1rightarrow.png" id="wx100"><img src="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" alt="" width="15" id="wx101"/></a>
<p id="wx102"> <cite id="wx103"><span style="font-size: 97%;" id="wx104"> Zie ook <a href="/wnl/Ontwikkeling_van_de_schaatssport" title="Ontwikkeling van de schaatssport" wx:linktype="known" wx:pagename="Ontwikkeling_van_de_schaatssport" wx:page_id="1253" id="wx105">Ontwikkeling van de schaatssport</a> </span></cite></p>
</dd>
</dl>

<p id="wx106"><wx:templateend start="wx_t3"/>
Op technologisch gebied maakte de schaatssport ook grote ontwikkelingen door. Men ging steeds op zoek naar manieren om lucht- en ijsweerstand te verminderen. Hierin zijn 3 belangrijke uitvindingen te herkennen:</p>

<ul id="wx107">
<li id="wx108">
<p id="wx109">(Overdekte) <a href="/wnl/Kunstijsbaan" title="Kunstijsbaan" wx:linktype="known" wx:pagename="Kunstijsbaan" wx:page_id="313547" id="wx110">kunstijsbanen</a></p>
</li>

<li id="wx111"><a href="/wnl/Schaatspak" title="Schaatspak" wx:linktype="known" wx:pagename="Schaatspak" wx:page_id="431788" id="wx112">Aërodynamische pakken</a>
<p id="wx113">: In de jaren '70 reden schaatsers nog met losse wollen kleding, maar in de jaren daarna volgen gladde, aerodynamische pakken van onder meer nylon en kunststof.</p>
</li>

<li id="wx114"><a href="/wnl/Klapschaats" title="Klapschaats" wx:linktype="known" wx:pagename="Klapschaats" wx:page_id="289285" id="wx115">Klapschaats</a>
<p id="wx116">: Op de <a href="/wnl/Vrije_Universiteit_Amsterdam" title="Vrije Universiteit Amsterdam" wx:linktype="known" wx:pagename="Vrije_Universiteit_Amsterdam" wx:page_id="22003" id="wx117">Vrije Universiteit</a> in <a href="/wnl/Amsterdam" title="Amsterdam" wx:linktype="known" wx:pagename="Amsterdam" wx:page_id="12" id="wx118">Amsterdam</a> werd onder leiding van <a href="/wnl/Gerrit_Jan_van_Ingen_Schenau" title="Gerrit Jan van Ingen Schenau" wx:linktype="known" wx:pagename="Gerrit_Jan_van_Ingen_Schenau" wx:page_id="388280" id="wx119">Gerrit Jan van Ingen Schenau</a> een schaats uitgevonden waarvan het ijzer kon scharnieren, zodat het langer contact met het ijs hield. Dit leverde een aanzienlijke snelheidswinst op.</p>
</li>
</ul>

<a id="Principe_en_techniek" name="Principe_en_techniek"/>
</wx:section></wx:section><wx:section level="2" title="Principe en techniek" id="wxsec3"><h2 id="wx120">Principe en techniek</h2>

<p id="wx121">Schaatsen is mogelijk doordat het ijzer onder de schoen met weinig wrijving over het ijs kan glijden. Een schaatser kan sturen door de schaats te kantelen, waardoor de rand van het ijzer in het ijs 'graaft'. Hierdoor verandert de wrijving en is het mogelijk om van richting te veranderen.</p>

<div class="wx_image" wx:thumb="thumb" id="wx122"><a href="/wnl/Afbeelding:Martina_Sablikova_2007.jpg" title="Martina Sáblíková tijdens het maken van een overstap" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:Martina_Sablikova_2007.jpg" id="wx123"><img src="/wnl/Afbeelding:Martina_Sablikova_2007.jpg" alt="Martina Sáblíková tijdens het maken van een overstap" id="wx124"/></a> 

<div class="thumbcaption" id="wx125"><a href="/wnl/Martina_S%C3%A1bl%C3%ADkov%C3%A1" title="Martina Sáblíková" wx:linktype="known" wx:pagename="Martina_Sáblíková" wx:page_id="377332" id="wx126">Martina Sáblíková</a>
<p id="wx127">tijdens het maken van een overstap</p>
</div>
</div>

<p id="wx128">Een goed uitgevoerde schaatsslag is een vloeiende beweging waarbij de onderstaande stappen in elkaar overgaan:</p>

<ol id="wx129">
<li id="wx130">
<p id="wx131">Afzet met linkerbeen / valbeweging naar rechts</p>
</li>

<li id="wx132">
<p id="wx133">Neerzetten rechterbeen / achterlangs bijhalen linkerbeen</p>
</li>

<li id="wx134">
<p id="wx135">Afzet met rechterbeen / valbeweging naar links</p>
</li>

<li id="wx136">
<p id="wx137">Neerzetten linkerbeen / achterlangs bijhalen rechterbeen</p>
</li>
</ol>

<p id="wx138">Bovenstaande beweging wordt alleen gebruikt om rechtuit te schaatsen. Bij het nemen van een bocht maken schaatsers een zogenaamde <i id="wx139">overstap</i>. Hierbij wordt afgezet met rechterbeen, dat vervolgens voorlangs over het linkerbeen wordt geplaatst. Na het strekken van het linkerbeen wordt dit been naast het rechterbeen neergezet, waarna de cyclus weer opnieuw begint.</p>

<a id="Recreatief_schaatsen" name="Recreatief_schaatsen"/>
</wx:section><wx:section level="2" title="Recreatief schaatsen" id="wxsec4"><h2 id="wx140">Recreatief schaatsen</h2>

<div class="wx_image" wx:align="left" wx:thumb="thumb" id="wx141"><a href="/wnl/Afbeelding:Avercamp-ijsvermaak.png" title="Het schilderij IJsvermaak van Hendrick Avercamp" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:Avercamp-ijsvermaak.png" id="wx142"><img src="/wnl/Afbeelding:Avercamp-ijsvermaak.png" alt="Het schilderij IJsvermaak van Hendrick Avercamp" width="225" id="wx143"/></a> 

<div class="thumbcaption" id="wx144">
<p id="wx145">Het schilderij <i id="wx146">IJsvermaak</i> van Hendrick Avercamp</p>
</div>
</div>

<p id="wx147">Wanneer een Nederlander 'schaatsen' zegt, bedoelt hij of zij daarmee niet altijd "het hardrijden op de schaats", maar ook als prettige vrijetijdsbesteding op winterse dagen is het bijzonder populair. Het is een van de oudste Nederlandse volkssporten en wordt van jongs af aangeleerd. Wanneer het een paar dagen vriest dat het kraakt en het ijs stevig is, geven scholen wel eens ijsvrij. Een groot aantal Nederlandse schilders uit de middeleeuwen en later hebben de winterse ijspret vastgelegd met kwast en verf. Hoewel ook in andere landen van het noordelijk halfrond schaatsen in trek is, is het als volksvermaak toch een typisch Nederlands verschijnsel.<br clear="left" id="wx148"/>
</p>

<a id="Wedstrijdschaatsen" name="Wedstrijdschaatsen"/>
</wx:section><wx:section level="2" title="Wedstrijdschaatsen" id="wxsec5"><h2 id="wx149">Wedstrijdschaatsen</h2>

<a id="Kunstijs" name="Kunstijs"/>
<wx:section level="3" title="Kunstijs" id="wxsec12"><h3 id="wx150">Kunstijs</h3>

<p id="wx151">Sinds de opening van de eerste kunstijsbaan in <a href="/wnl/1960" title="1960" wx:linktype="known" wx:pagename="1960" wx:page_id="2092" id="wx152">1960</a> en de eerste overdekte baan in <a href="/wnl/1985" title="1985" wx:linktype="known" wx:pagename="1985" wx:page_id="2231" id="wx153">1985</a> wordt een groot deel van de schaatswedstrijden verreden op <a href="/wnl/Kunstijs" title="Kunstijs" wx:linktype="known" wx:pagename="Kunstijs" wx:page_id="313548" id="wx154">kunstijs</a>. Enkele banen, welke op grote hoogte of in koude gebieden liggen, bieden nog buitenijs aan, maar dit wordt ook kunstmatig bijgehouden. De schaatsbanen van <a href="/wnl/IJsbaan_van_Calgary" title="IJsbaan van Calgary" wx:linktype="known" wx:pagename="IJsbaan_van_Calgary" wx:page_id="229594" id="wx155">Calgary</a> en <a href="/wnl/Ijsbaan_van_Salt_Lake_City" title="Ijsbaan van Salt Lake City" wx:linktype="known" wx:pagename="Ijsbaan_van_Salt_Lake_City" wx:page_id="229571" id="wx156">Salt Lake City</a> zijn zogenoemde hooglandbanen. Deze liggen op meer dan 1000 meter boven de <a href="/wnl/Zeespiegel" title="Zeespiegel" wx:linktype="known" wx:pagename="Zeespiegel" wx:page_id="37760" id="wx157">zeespiegel</a>, waardoor de <a href="/wnl/Luchtdruk" title="Luchtdruk" wx:linktype="known" wx:pagename="Luchtdruk" wx:page_id="11239" id="wx158">luchtdruk</a> er lager is dan op andere (laagland)banen en er sneller gereden kan worden. De meeste <a href="/wnl/Wereldrecords" class="new" title="Wereldrecords" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Wereldrecords" id="wx159">wereldrecords</a> zijn op een van beide banen gereden.</p>

<p id="wx160">Op kunstijs onderscheidt men de onderstaande vormen van wedstrijdschaatsen. <a href="/wnl/IJshockey" title="IJshockey" wx:linktype="known" wx:pagename="IJshockey" wx:page_id="9500" id="wx161">IJshockey</a> is een aparte categorie.</p>

<a id="Langebaanschaatsen" name="Langebaanschaatsen"/>
<wx:section level="4" title="Langebaanschaatsen" id="wxsec14"><h4 id="wx162">Langebaanschaatsen</h4>

<div class="wx_image" wx:thumb="thumb" id="wx163"><a href="/wnl/Afbeelding:Ireen_wust_2007.jpg" title="Ireen Wüst in actie tijdens het Wereldkampioenschap schaatsen allround 2007 " wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:Ireen_wust_2007.jpg" id="wx164"><img src="/wnl/Afbeelding:Ireen_wust_2007.jpg" alt="Ireen Wüst in actie tijdens het Wereldkampioenschap schaatsen allround 2007 " id="wx165"/></a> 

<div class="thumbcaption" id="wx166"><a href="/wnl/Ireen_W%C3%BCst" title="Ireen Wüst" wx:linktype="known" wx:pagename="Ireen_Wüst" wx:page_id="163301" id="wx167">Ireen Wüst</a>
<p id="wx168">in actie tijdens het <a href="/wnl/Wereldkampioenschap_schaatsen_allround_2007" title="Wereldkampioenschap schaatsen allround 2007" wx:linktype="known" wx:pagename="Wereldkampioenschap_schaatsen_allround_2007" wx:page_id="361249" id="wx169">Wereldkampioenschap schaatsen allround 2007</a></p>
</div>
</div>

<wx:template id="wx_t4" pagename="Sjabloon:Hoofdartikel" page_id="208732"/>
<table style="margin-top:0.1em; margin-bottom:0.1em; margin-left:2em; padding:2px; font-size:95%; text-align:left; background: transparent;" id="wx170">
<tr id="wx171">
<td id="wx172"><a href="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" title="" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:1rightarrow.png" id="wx173"><img src="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" alt="" width="15" id="wx174"/></a> <i id="wx175">Zie <a href="/wnl/Langebaanschaatsen" title="Langebaanschaatsen" wx:linktype="known" wx:pagename="Langebaanschaatsen" wx:page_id="131154" id="wx176">Langebaanschaatsen</a> voor het hoofdartikel over dit onderwerp.</i></td>
</tr>
</table>

<wx:templateend start="wx_t4"/>
<p id="wx177">De schaatsers rijden in paren op een baan van 400 meter. Er wordt per ronde gewisseld op het rechte stuk van baan. Tijden worden (meestal) elektronisch opgenomen. Op basis van deze tijden wordt een klassement opgemaakt. Afstanden die verreden worden zijn 100, 300, 500, 1000, 1500, 3000, 5000 en 10000 meter. Een relatief nieuwe discipline in het langebaanschaatsen is de <a href="/wnl/Ploegenachtervolging" title="Ploegenachtervolging" wx:linktype="known" wx:pagename="Ploegenachtervolging" wx:page_id="803033" id="wx178">ploegenachtervolging</a>, waarbij twee teams van drie rijders tegen elkaar rijden, waarbij de tijd van de laatste rijder telt. Tijdens wedstrijden wordt onderscheid gemaakt tussen lange en korte afstanden in de vorm van aparte toernooien voor sprinters (500, 1000 meter) en allrounders (500, 1500, 5000 en 10000 meter).</p>

<p id="wx179">Samen met <a href="/wnl/Noorwegen" title="Noorwegen" wx:linktype="known" wx:pagename="Noorwegen" wx:page_id="1202312" id="wx180">Noorwegen</a>, <a href="/wnl/Duitsland" title="Duitsland" wx:linktype="known" wx:pagename="Duitsland" wx:page_id="351" id="wx181">Duitsland</a>, <a href="/wnl/Itali%C3%AB" title="Italië" wx:linktype="known" wx:pagename="Italië" wx:page_id="794" id="wx182">Italië</a>, <a href="/wnl/Rusland" title="Rusland" wx:linktype="known" wx:pagename="Rusland" wx:page_id="1499" id="wx183">Rusland</a>, <a href="/wnl/Verenigde_Staten" title="Verenigde Staten" wx:linktype="known" wx:pagename="Verenigde_Staten" wx:page_id="1838" id="wx184">Verenigde Staten</a>, <a href="/wnl/Japan" title="Japan" wx:linktype="known" wx:pagename="Japan" wx:page_id="843" id="wx185">Japan</a>, <a href="/wnl/Canada" title="Canada" wx:linktype="known" wx:pagename="Canada" wx:page_id="6676" id="wx186">Canada</a>, <a href="/wnl/Volksrepubliek_China" title="Volksrepubliek China" wx:linktype="known" wx:pagename="Volksrepubliek_China" wx:page_id="7791" id="wx187">China</a>, <a href="/wnl/Zuid-Korea" title="Zuid-Korea" wx:linktype="known" wx:pagename="Zuid-Korea" wx:page_id="6755" id="wx188">Zuid-Korea</a> en in mindere mate <a href="/wnl/Zweden" title="Zweden" wx:linktype="known" wx:pagename="Zweden" wx:page_id="1964" id="wx189">Zweden</a>, <a href="/wnl/Finland" title="Finland" wx:linktype="known" wx:pagename="Finland" wx:page_id="491" id="wx190">Finland</a>, <a href="/wnl/Oostenrijk" title="Oostenrijk" wx:linktype="known" wx:pagename="Oostenrijk" wx:page_id="3972" id="wx191">Oostenrijk</a>, <a href="/wnl/Polen" title="Polen" wx:linktype="known" wx:pagename="Polen" wx:page_id="3842" id="wx192">Polen</a> en <a href="/wnl/Zwitserland" title="Zwitserland" wx:linktype="known" wx:pagename="Zwitserland" wx:page_id="6803" id="wx193">Zwitserland</a> mag <a href="/wnl/Nederland" title="Nederland" wx:linktype="known" wx:pagename="Nederland" wx:page_id="1146" id="wx194">Nederland</a> zich tot de grote schaatsnaties rekenen. Enkele andere landen zoals <a href="/wnl/Frankrijk" title="Frankrijk" wx:linktype="known" wx:pagename="Frankrijk" wx:page_id="1315598" id="wx195">Frankrijk</a> doen weliswaar mee met de grote toernooien, maar gooien nog geen hoge ogen. In de jaren '90 van de vorige eeuw deden enkele Nederlanders namens andere landen mee. De bekendste was <a href="/wnl/Bart_Veldkamp" title="Bart Veldkamp" wx:linktype="known" wx:pagename="Bart_Veldkamp" wx:page_id="36367" id="wx196">Bart Veldkamp</a> die voor <a href="/wnl/Belgi%C3%AB" title="België" wx:linktype="known" wx:pagename="België" wx:page_id="135" id="wx197">België</a> uitkwam en voor dat land de eerste bronzen medaille op een olympische winterspelen zorgde.</p>

<p id="wx198">Grote toernooien, voor zowel vrouwen als mannen, zijn:</p>

<ul id="wx199">
<li id="wx200"><a href="/wnl/Nederlandse_Kampioenschappen_schaatsen" title="Nederlandse Kampioenschappen schaatsen" wx:linktype="known" wx:pagename="Nederlandse_Kampioenschappen_schaatsen" wx:page_id="128671" id="wx201">Nederlandse Kampioenschappen</a>
<p id="wx202">(allround, per afstand)</p>
</li>

<li id="wx203"><a href="/wnl/Europese_Kampioenschappen_schaatsen" title="Europese Kampioenschappen schaatsen" wx:linktype="known" wx:pagename="Europese_Kampioenschappen_schaatsen" wx:page_id="1214129" id="wx204">Europese Kampioenschappen</a>
<p id="wx205">(allround)</p>
</li>

<li id="wx206"><a href="/wnl/Wereldkampioenschap_schaatsen" title="Wereldkampioenschap schaatsen" wx:linktype="known" wx:pagename="Wereldkampioenschap_schaatsen" wx:page_id="1292659" id="wx207">Wereldkampioenschappen</a>
<p id="wx208">(allround, sprint, per afstand)</p>
</li>

<li id="wx209"><a href="/wnl/Schaatsen_op_de_Olympische_Winterspelen" title="Schaatsen op de Olympische Winterspelen" wx:linktype="known" wx:pagename="Schaatsen_op_de_Olympische_Winterspelen" wx:page_id="148951" id="wx210">Olympische Winterspelen</a>
<p id="wx211">(per afstand)</p>
</li>
</ul>

<p id="wx212">Bij toernooien wordt een <a href="/wnl/Schaatsklassement" title="Schaatsklassement" wx:linktype="known" wx:pagename="Schaatsklassement" wx:page_id="131681" id="wx213">klassement</a> opgemaakt aan de hand van de op het toernooi verreden afstanden. De langere afstanden worden hiervoor omgerekend naar tijd per 500 meter (in duizendsten) en daarna opgeteld. De 1500 meter wordt dus gedeeld door 3, de 5000 meter door 10 en de 10 kilometer door 20. Dit geldt ook voor sprintkampioenschappen. Op afstandskampioenschappen worden direct de gereden tijden met elkaar vergeleken.</p>

<a id="Marathonschaatsen" name="Marathonschaatsen"/>
<wx:section level="5" title="Marathonschaatsen" id="wxsec20"><h5 id="wx214">Marathonschaatsen</h5>

<wx:template id="wx_t5" pagename="Sjabloon:Hoofdartikel" page_id="208732"/>
<table style="margin-top:0.1em; margin-bottom:0.1em; margin-left:2em; padding:2px; font-size:95%; text-align:left; background: transparent;" id="wx215">
<tr id="wx216">
<td id="wx217"><a href="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" title="" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:1rightarrow.png" id="wx218"><img src="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" alt="" width="15" id="wx219"/></a> <i id="wx220">Zie <a href="/wnl/Marathonschaatsen" title="Marathonschaatsen" wx:linktype="known" wx:pagename="Marathonschaatsen" wx:page_id="382341" id="wx221">Marathonschaatsen</a> voor het hoofdartikel over dit onderwerp.</i></td>
</tr>
</table>

<wx:templateend start="wx_t5"/>
<p id="wx222">Sinds de <a href="/wnl/17e_eeuw" title="17e eeuw" wx:linktype="known" wx:pagename="17e_eeuw" wx:page_id="2127" id="wx223">17e eeuw</a> werden er al diverse tochten verreden op natuurijs. Aan het eind van de 19e eeuw ontstond er door het gebrek aan goed ijs de behoefte aan alternatieve wedstrijdmogelijkheden. In <a href="/wnl/1973" title="1973" wx:linktype="known" wx:pagename="1973" wx:page_id="2223" id="wx224">1973</a> kwam de KNSB met een commissie die het marathonschaatsen verder moest uitwerken Dit leidde tot de huidige vorm: een wedstrijd van minimaal 25 en maximaal 250 ronden. Tegenwoordig wordt de <a href="/wnl/KNSB_Cup" title="KNSB Cup" wx:linktype="known" wx:pagename="KNSB_Cup" wx:page_id="421002" id="wx225">KNSB Cup</a> verreden, een cyclus van meerdere wedstrijden waarin rijders punten verzamelen voor het eindklassement.</p>

<a id="Kortebaanschaatsen" name="Kortebaanschaatsen"/>
</wx:section></wx:section><wx:section level="4" title="Kortebaanschaatsen" id="wxsec15"><h4 id="wx226">Kortebaanschaatsen</h4>

<wx:template id="wx_t6" pagename="Sjabloon:Hoofdartikel" page_id="208732"/>
<table style="margin-top:0.1em; margin-bottom:0.1em; margin-left:2em; padding:2px; font-size:95%; text-align:left; background: transparent;" id="wx227">
<tr id="wx228">
<td id="wx229"><a href="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" title="" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:1rightarrow.png" id="wx230"><img src="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" alt="" width="15" id="wx231"/></a> <i id="wx232">Zie <a href="/wnl/Kortebaanschaatsen" title="Kortebaanschaatsen" wx:linktype="known" wx:pagename="Kortebaanschaatsen" wx:page_id="384614" id="wx233">Kortebaanschaatsen</a> voor het hoofdartikel over dit onderwerp.</i></td>
</tr>
</table>

<wx:templateend start="wx_t6"/>
<p id="wx234">Bij kortebaanschaatsen, niet te verwarren met shorttrack, worden wedstrijden verreden over 140 (Vrouwen) en 160 (Mannen) meter . Doordat kunstijsbanen sinds enige jaren geen plek meer hebben voor deze discipline was men volledig afhankelijk van natuurijs (vroeger hadden Haarlem en Heerenveen een z.g. "Kortebaanpoot"). De KNSB riep daarom de Supersprint in het leven, wedstrijden over 100 en 300 meter op een standaard ijsbaan van 400 meter lengte. Sinds kort is daar in Nederland verandering ingekomen met de opening van <a href="/wnl/FlevOnice" title="FlevOnice" wx:linktype="known" wx:pagename="FlevOnice" wx:page_id="1074489" id="wx235">FlevOnice</a> in <a href="/wnl/Biddinghuizen" title="Biddinghuizen" wx:linktype="known" wx:pagename="Biddinghuizen" wx:page_id="128259" id="wx236">Biddinghuizen</a>. Hier kan met wel 160 rechtuit sprinten.</p>

<a id="Shorttrack" name="Shorttrack"/>
</wx:section><wx:section level="4" title="Shorttrack" id="wxsec16"><h4 id="wx237">Shorttrack</h4>

<div class="wx_image" wx:thumb="thumb" id="wx238"><a href="/wnl/Afbeelding:Saguenay_500m.jpg" title="Apolo Anton Ohno, Thibaut Fauconnet, Mark McNee en Sergei Prankevitch in 2004 tijdens de World Cup Short Track in Saguenay." wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:Saguenay_500m.jpg" id="wx239"><img src="/wnl/Afbeelding:Saguenay_500m.jpg" alt="Apolo Anton Ohno, Thibaut Fauconnet, Mark McNee en Sergei Prankevitch in 2004 tijdens de World Cup Short Track in Saguenay." id="wx240"/></a> 

<div class="thumbcaption" id="wx241"><a href="/wnl/Apolo_Anton_Ohno" title="Apolo Anton Ohno" wx:linktype="known" wx:pagename="Apolo_Anton_Ohno" wx:page_id="481023" id="wx242">Apolo Anton Ohno</a>
<p id="wx243">, <a href="/wnl/Thibaut_Fauconnet" class="new" title="Thibaut Fauconnet" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Thibaut_Fauconnet" id="wx244">Thibaut Fauconnet</a>, <a href="/wnl/Mark_McNee" class="new" title="Mark McNee" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Mark_McNee" id="wx245">Mark McNee</a> en <a href="/wnl/Sergei_Prankevitch" class="new" title="Sergei Prankevitch" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Sergei_Prankevitch" id="wx246">Sergei Prankevitch</a> in 2004 tijdens de World Cup Short Track in Saguenay.</p>
</div>
</div>

<wx:template id="wx_t7" pagename="Sjabloon:Hoofdartikel" page_id="208732"/>
<table style="margin-top:0.1em; margin-bottom:0.1em; margin-left:2em; padding:2px; font-size:95%; text-align:left; background: transparent;" id="wx247">
<tr id="wx248">
<td id="wx249"><a href="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" title="" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:1rightarrow.png" id="wx250"><img src="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" alt="" width="15" id="wx251"/></a> <i id="wx252">Zie <a href="/wnl/Shorttrack" title="Shorttrack" wx:linktype="known" wx:pagename="Shorttrack" wx:page_id="72228" id="wx253">Shorttrack</a> voor het hoofdartikel over dit onderwerp.</i></td>
</tr>
</table>

<wx:templateend start="wx_t7"/>
<p id="wx254">Vier tot zes rijders starten naast elkaar op een <a href="/wnl/IJshockey" title="IJshockey" wx:linktype="known" wx:pagename="IJshockey" wx:page_id="9500" id="wx255">ijshockeybaan</a> van 111,12 meter lengte. De tijd is niet van belang, de twee rijders die als eerste de finish passeren gaan door naar de volgende ronde van een wedstrijd. Naast techniek en conditie hebben shorttrackers ook behendigheid, tactiek en acceleratievermogen nodig. De afstanden die verreden worden zijn de 500 (4 ½ ronde), 1000 (9 ronden) en 1500 meter (13 ½ ronde). Shorttrack staat bekend om spectaculaire inhaalacties, waarbij onder meer binnendoor en buitenom ingehaald wordt, vaak met de hand aan het ijs in de bochten.</p>

<p id="wx256">Op internationaal niveau heersen op dit moment met name Aziatische (China, Korea) en Noord-Amerikaanse (Verenigde Staten, Canada) landen. De KNSB is in Nederland gestart met de uitvoering van een plan dat moet leiden tot podiumplaatsen tijdens de <a href="/wnl/Olympische_Winterspelen_2010" title="Olympische Winterspelen 2010" wx:linktype="known" wx:pagename="Olympische_Winterspelen_2010" wx:page_id="179748" id="wx257">Winterspelen in Vancouver</a>.</p>

<p id="wx258">Belangrijke wedstrijden zijn onder meer:</p>

<ul id="wx259">
<li id="wx260"><a href="/wnl/Nederlands_Kampioenschap_shorttrack" title="Nederlands Kampioenschap shorttrack" wx:linktype="known" wx:pagename="Nederlands_Kampioenschap_shorttrack" wx:page_id="745202" id="wx261">Nederlands Kampioenschap</a></li>

<li id="wx262"><a href="/wnl/Europese_Kampioenschappen_shorttrack" title="Europese Kampioenschappen shorttrack" wx:linktype="known" wx:pagename="Europese_Kampioenschappen_shorttrack" wx:page_id="671654" id="wx263">Europees Kampioenschap</a></li>

<li id="wx264"><a href="/wnl/ISU_World_Cup_Shorttrack" class="new" title="ISU World Cup Shorttrack" wx:linktype="unknown" wx:pagename="ISU_World_Cup_Shorttrack" id="wx265">Wereldbeker</a></li>

<li id="wx266"><a href="/wnl/Wereldkampioenschap_shorttrack_%28individueel%29" title="Wereldkampioenschap shorttrack (individueel)" wx:linktype="known" wx:pagename="Wereldkampioenschap_shorttrack_(individueel)" wx:page_id="667229" id="wx267">Wereldkampioenschap (individueel)</a></li>

<li id="wx268"><a href="/wnl/Wereldkampioenschap_shorttrack_%28teams%29" title="Wereldkampioenschap shorttrack (teams)" wx:linktype="known" wx:pagename="Wereldkampioenschap_shorttrack_(teams)" wx:page_id="669112" id="wx269">Wereldkampioenschap (teams)</a></li>

<li id="wx270"><a href="/wnl/Olympische_Winterspelen/Shorttrack" title="Olympische Winterspelen/Shorttrack" wx:linktype="known" wx:pagename="Olympische_Winterspelen/Shorttrack" wx:page_id="1086682" id="wx271">Olympische Winterspelen</a></li>
</ul>

<a id="Kunstschaatsen" name="Kunstschaatsen"/>
</wx:section><wx:section level="4" title="Kunstschaatsen" id="wxsec17"><h4 id="wx272">Kunstschaatsen</h4>

<div class="wx_image" wx:thumb="thumb" id="wx273"><a href="/wnl/Afbeelding:%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B8%D0%BC_%D0%B8_%D0%90%D0%BB%D0%B1%D0%B5%D0%BD%D0%B0.jpg" title="IJsdans paar Albena Denkova en Maxim Staviski" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:Максим_и_Албена.jpg" id="wx274"><img src="/wnl/Afbeelding:%D0%9C%D0%B0%D0%BA%D1%81%D0%B8%D0%BC_%D0%B8_%D0%90%D0%BB%D0%B1%D0%B5%D0%BD%D0%B0.jpg" alt="IJsdans paar Albena Denkova en Maxim Staviski" id="wx275"/></a> 

<div class="thumbcaption" id="wx276">
<p id="wx277">IJsdans paar <a href="/wnl/Albena_Denkova" title="Albena Denkova" wx:linktype="known" wx:pagename="Albena_Denkova" wx:page_id="826652" id="wx278">Albena Denkova</a> en <a href="/wnl/Maxim_Staviski" title="Maxim Staviski" wx:linktype="known" wx:pagename="Maxim_Staviski" wx:page_id="953219" id="wx279">Maxim Staviski</a></p>
</div>
</div>

<wx:template id="wx_t8" pagename="Sjabloon:Hoofdartikel" page_id="208732"/>
<table style="margin-top:0.1em; margin-bottom:0.1em; margin-left:2em; padding:2px; font-size:95%; text-align:left; background: transparent;" id="wx280">
<tr id="wx281">
<td id="wx282"><a href="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" title="" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:1rightarrow.png" id="wx283"><img src="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" alt="" width="15" id="wx284"/></a> <i id="wx285">Zie <a href="/wnl/Kunstschaatsen" title="Kunstschaatsen" wx:linktype="known" wx:pagename="Kunstschaatsen" wx:page_id="288426" id="wx286">Kunstschaatsen</a> voor het hoofdartikel over dit onderwerp.</i></td>
</tr>
</table>

<wx:templateend start="wx_t8"/>
<p id="wx287">Kunstschaatsers voeren tijdens een wedstrijd op <a href="/wnl/Muziek" title="Muziek" wx:linktype="known" wx:pagename="Muziek" wx:page_id="1043" id="wx288">muziek</a> rotaties, sprongen en andere bewegingen uit op het ijs, individueel of in paren. Een jury beoordeelt de bewegingen met punten van 0 tot 6. Elk <a href="/wnl/Jurylid" class="new" title="Jurylid" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Jurylid" id="wx289">jurylid</a> geeft twee cijfers: één voor de technische uitvoering en één voor de artistieke uitvoering. De waarderingen van alle juryleden bij elkaar gedeeld door 1,5 geven het uiteindelijke puntenaantal.</p>

<a id="Nationale_en_internationale_schaatsrecords" name="Nationale_en_internationale_schaatsrecords"/>
</wx:section><wx:section level="4" title="Nationale en internationale schaatsrecords" id="wxsec18"><h4 id="wx290">Nationale en internationale schaatsrecords</h4>

<wx:template id="wx_t9" pagename="Sjabloon:Hoofdartikel" page_id="208732"/>
<table style="margin-top:0.1em; margin-bottom:0.1em; margin-left:2em; padding:2px; font-size:95%; text-align:left; background: transparent;" id="wx291">
<tr id="wx292">
<td id="wx293"><a href="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" title="" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:1rightarrow.png" id="wx294"><img src="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" alt="" width="15" id="wx295"/></a> <i id="wx296">Zie <b id="wx297"><a href="/wnl/Lijst_van_schaatsrecords_%28langebaan%29" title="Lijst van schaatsrecords (langebaan)" wx:linktype="known" wx:pagename="Lijst_van_schaatsrecords_(langebaan)" wx:page_id="605723" id="wx298">dit artikel</a></b> voor een volledige lijst van schaatsrecords in het langebaanschaatsen.</i></td>
</tr>
</table>

<wx:templateend start="wx_t9"/>
<wx:template id="wx_t10" pagename="Sjabloon:Hoofdartikel" page_id="208732"/>
<table style="margin-top:0.1em; margin-bottom:0.1em; margin-left:2em; padding:2px; font-size:95%; text-align:left; background: transparent;" id="wx299">
<tr id="wx300">
<td id="wx301"><a href="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" title="" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:1rightarrow.png" id="wx302"><img src="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" alt="" width="15" id="wx303"/></a> <i id="wx304">Zie <b id="wx305"><a href="/wnl/Lijst_van_schaatsrecords_%28shorttrack%29" title="Lijst van schaatsrecords (shorttrack)" wx:linktype="known" wx:pagename="Lijst_van_schaatsrecords_(shorttrack)" wx:page_id="605721" id="wx306">dit artikel</a></b> voor een volledige lijst van schaatsrecords in het shorttrack.</i></td>
</tr>
</table>

<wx:templateend start="wx_t10"/>
<wx:template id="wx_t11" pagename="Sjabloon:Hoofdartikel" page_id="208732"/>
<table style="margin-top:0.1em; margin-bottom:0.1em; margin-left:2em; padding:2px; font-size:95%; text-align:left; background: transparent;" id="wx307">
<tr id="wx308">
<td id="wx309"><a href="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" title="" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:1rightarrow.png" id="wx310"><img src="/wnl/Afbeelding:1rightarrow.png" alt="" width="15" id="wx311"/></a> <i id="wx312">Zie <b id="wx313"><a href="/wnl/Werelduurrecord_%28schaatsen%29" title="Werelduurrecord (schaatsen)" wx:linktype="known" wx:pagename="Werelduurrecord_(schaatsen)" wx:page_id="613057" id="wx314">Werelduurrecord (schaatsen)</a></b> voor de ontwikkeling van het werelduurrecord op de schaats.</i></td>
</tr>
</table>

<wx:templateend start="wx_t11"/>
<a id="Natuurijs" name="Natuurijs"/>
</wx:section></wx:section><wx:section level="3" title="Natuurijs" id="wxsec13"><h3 id="wx315">Natuurijs</h3>

<a id="Grote_schaatswedstrijden_op_natuurijs" name="Grote_schaatswedstrijden_op_natuurijs"/>
<wx:section level="4" title="Grote schaatswedstrijden op natuurijs" id="wxsec19"><h4 id="wx316">Grote schaatswedstrijden op natuurijs</h4>

<ul id="wx317">
<li id="wx318"><a href="/wnl/Elfstedentocht" title="Elfstedentocht" wx:linktype="known" wx:pagename="Elfstedentocht" wx:page_id="6679" id="wx319">Elfstedentocht</a></li>

<li id="wx320"><a href="/wnl/Noorder_Rondritten" title="Noorder Rondritten" wx:linktype="known" wx:pagename="Noorder_Rondritten" wx:page_id="343998" id="wx321">Noorder Rondritten</a></li>

<li id="wx322">
<p id="wx323">Andere toertochten</p>

<ul id="wx324">
<li id="wx325">
<p id="wx326">Rottemerentocht</p>
</li>

<li id="wx327">
<p id="wx328">Ankeveen</p>
</li>

<li id="wx329"><a href="/wnl/Alternatieve_Elfstedentocht_%28Weissensee%29" class="new" title="Alternatieve Elfstedentocht (Weissensee)" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Alternatieve_Elfstedentocht_(Weissensee)" id="wx330">Alternatieve Elfstedentocht (Weissensee)</a></li>

<li id="wx331"><a href="/wnl/Alternatieve_Elfstedentocht_%28Kuopio%29" title="Alternatieve Elfstedentocht (Kuopio)" wx:linktype="known" wx:pagename="Alternatieve_Elfstedentocht_(Kuopio)" wx:page_id="358267" id="wx332">Alternatieve Elfstedentocht (Kuopio)</a>
<p id="wx333">in <a href="/wnl/Kuopio" title="Kuopio" wx:linktype="known" wx:pagename="Kuopio" wx:page_id="183148" id="wx334">Kuopio</a>-<a href="/wnl/Finland" title="Finland" wx:linktype="known" wx:pagename="Finland" wx:page_id="491" id="wx335">Finland</a></p>
</li>
</ul>
</li>
</ul>

<a id="Zie_ook" name="Zie_ook"/>
</wx:section></wx:section></wx:section><wx:section level="2" title="Zie ook" id="wxsec6"><h2 id="wx336">Zie ook</h2>

<ul id="wx337">
<li id="wx338"><a href="/wnl/Lijst_van_schaatsers" title="Lijst van schaatsers" wx:linktype="known" wx:pagename="Lijst_van_schaatsers" wx:page_id="20634" id="wx339">Lijst van schaatsers</a></li>

<li id="wx340"><a href="/wnl/Lijst_van_shorttrackers" title="Lijst van shorttrackers" wx:linktype="known" wx:pagename="Lijst_van_shorttrackers" wx:page_id="735605" id="wx341">Lijst van shorttrackers</a></li>

<li id="wx342"><a href="/wnl/Lijst_van_schaatsbanen" title="Lijst van schaatsbanen" wx:linktype="known" wx:pagename="Lijst_van_schaatsbanen" wx:page_id="1176257" id="wx343">Lijst van schaatsbanen</a></li>
</ul>

<a id="Externe_links" name="Externe_links"/>
</wx:section><wx:section level="2" title="Externe links" id="wxsec7"><h2 id="wx344">Externe links</h2>

<ul id="wx345">
<li id="wx346"><a href="http://www.isu.org" class="external text" wx:linktype="external" rel="nofollow" id="wx347">Internationale Schaatsunie</a></li>

<li id="wx348"><a href="http://www.knsb.nl" class="external text" wx:linktype="external" rel="nofollow" id="wx349">Koninklijke Nederlandsche Schaatsenrijders Bond</a></li>
</ul>

<wx:template id="wx_t12" pagename="Sjabloon:Schaatsen2" page_id="885230"/>
<table style="text-align: left;font-size: 90%;" class="toccolours vatop" align="center" width="100%" id="wx350">
<tr bgcolor="#ccf" id="wx351">
<td colspan="2" align="center" id="wx352"><b id="wx353"><a href="/wnl/Schaatsen" title="Schaatsen" wx:linktype="self" wx:pagename="Schaatsen" wx:page_id="1573" id="wx354">Schaatsen</a></b>
<p id="wx355">· <small id="wx356"><b id="wx357"><a href="/wnl/Ontwikkeling_van_de_schaatssport" title="Ontwikkeling van de schaatssport" wx:linktype="known" wx:pagename="Ontwikkeling_van_de_schaatssport" wx:page_id="1253" id="wx358">Geschiedenis</a></b></small></p>
</td>
</tr>

<tr id="wx359">
<td style="width:80px;" id="wx360"><b id="wx361">Disciplines</b></td>
<td id="wx362"><a href="/wnl/Hardrijden" class="new" title="Hardrijden" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Hardrijden" id="wx363">Hardrijden</a>
<p id="wx364">- <a href="/wnl/Marathonschaatsen" title="Marathonschaatsen" wx:linktype="known" wx:pagename="Marathonschaatsen" wx:page_id="382341" id="wx365">Marathonschaatsen</a> - <a href="/wnl/Langebaanschaatsen" title="Langebaanschaatsen" wx:linktype="known" wx:pagename="Langebaanschaatsen" wx:page_id="131154" id="wx366">Langebaanschaatsen</a> - <a href="/wnl/Kortebaanschaatsen" title="Kortebaanschaatsen" wx:linktype="known" wx:pagename="Kortebaanschaatsen" wx:page_id="384614" id="wx367">Kortebaanschaatsen</a> - <a href="/wnl/Shorttrack" title="Shorttrack" wx:linktype="known" wx:pagename="Shorttrack" wx:page_id="72228" id="wx368">Shorttrack</a> - <a href="/wnl/Schoonrijden" class="new" title="Schoonrijden" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Schoonrijden" id="wx369">Schoonrijden</a> - <a href="/wnl/Kunstschaatsen" title="Kunstschaatsen" wx:linktype="known" wx:pagename="Kunstschaatsen" wx:page_id="288426" id="wx370">Kunstrijden</a> - <a href="/wnl/Toerschaatsen" class="new" title="Toerschaatsen" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Toerschaatsen" id="wx371">Toerschaatsen</a> - <i id="wx372">'<a href="/wnl/Klunen" title="Klunen" wx:linktype="known" wx:pagename="Klunen" wx:page_id="81210" id="wx373">Klunen</a>'</i></p>
</td>
</tr>

<tr id="wx374">
<td style="width:80px;" id="wx375"><b id="wx376"><a href="/wnl/Schaats" title="Schaats" wx:linktype="known" wx:pagename="Schaats" wx:page_id="81907" id="wx377">Materiaal</a></b></td>
<td id="wx378"><a href="/wnl/Noor_%28schaats%29" title="Noor (schaats)" wx:linktype="known" wx:pagename="Noor_(schaats)" wx:page_id="693312" id="wx379">Noor</a>
<p id="wx380">- <a href="/wnl/Klapschaats" title="Klapschaats" wx:linktype="known" wx:pagename="Klapschaats" wx:page_id="289285" id="wx381">Klapschaats</a> - <a href="/wnl/Friese_doorloper" title="Friese doorloper" wx:linktype="known" wx:pagename="Friese_doorloper" wx:page_id="423821" id="wx382">Friese doorloper</a> - <a href="/wnl/Schaatspak" title="Schaatspak" wx:linktype="known" wx:pagename="Schaatspak" wx:page_id="431788" id="wx383">Schaatspak</a></p>
</td>
</tr>

<tr id="wx384">
<td style="width:80px;" id="wx385"><b id="wx386"><a href="/wnl/IJs" title="IJs" wx:linktype="known" wx:pagename="IJs" wx:page_id="4597" id="wx387">IJs</a></b></td>
<td id="wx388"><a href="/wnl/Kunstijsbaan" title="Kunstijsbaan" wx:linktype="known" wx:pagename="Kunstijsbaan" wx:page_id="313547" id="wx389">Kunstijsbaan</a>
<p id="wx390">- <a href="/wnl/Natuurijsbaan" title="Natuurijsbaan" wx:linktype="known" wx:pagename="Natuurijsbaan" wx:page_id="313557" id="wx391">Natuurijsbaan</a> - <a href="/wnl/Zamboni" title="Zamboni" wx:linktype="known" wx:pagename="Zamboni" wx:page_id="651509" id="wx392">Zamboni</a> - <a href="/wnl/IJsmeester" title="IJsmeester" wx:linktype="known" wx:pagename="IJsmeester" wx:page_id="389785" id="wx393">IJsmeester</a> - <a href="/wnl/Dweilpauze" title="Dweilpauze" wx:linktype="known" wx:pagename="Dweilpauze" wx:page_id="430202" id="wx394">Dweilpauze</a> - <a href="/wnl/Schaatsblokje" title="Schaatsblokje" wx:linktype="known" wx:pagename="Schaatsblokje" wx:page_id="430240" id="wx395">Schaatsblokje</a></p>
</td>
</tr>

<tr id="wx396">
<td style="width:80px;" id="wx397"><b id="wx398">Organisaties</b></td>
<td id="wx399"><a href="/wnl/Internationale_Schaatsunie" title="Internationale Schaatsunie" wx:linktype="known" wx:pagename="Internationale_Schaatsunie" wx:page_id="58645" id="wx400">ISU</a>
<p id="wx401">- <a href="/wnl/Koninklijke_Nederlandsche_Schaatsenrijders_Bond" title="Koninklijke Nederlandsche Schaatsenrijders Bond" wx:linktype="known" wx:pagename="Koninklijke_Nederlandsche_Schaatsenrijders_Bond" wx:page_id="522446" id="wx402">KNSB</a></p>
</td>
</tr>

<tr bgcolor="#ccf" id="wx403">
<td colspan="2" align="center" id="wx404"><a href="/wnl/Afbeelding:Portal.svg" title="" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:Portal.svg" id="wx405"><img src="/wnl/Afbeelding:Portal.svg" alt="" width="15" id="wx406"/></a> <small id="wx407"><b id="wx408"><a href="/wnl/Portaal:Schaatsen" class="new" title="Portaal:Schaatsen" wx:linktype="unknown" wx:pagename="Portaal:Schaatsen" id="wx409">Portaal:Schaatsen</a></b></small> </td>
</tr>
</table>

<wx:templateend start="wx_t12"/>
<wx:template id="wx_t13" pagename="Sjabloon:Navigatie_Olympische_sporten" page_id="931486"/>
<table class="navigatiesjabloon" style="width:100%; clear:both; margin-top:1em; margin-bottom:-7px; border:1px solid #aaaaaa; background-color:#f8f8f8;" cellpadding="0" id="wx410">
<tr id="wx411">
<th style="width:100%; font-size:95%; padding-bottom:2px; text-align:center; background-color: #ddeef8; color:black;" id="wx412"><a href="/wnl/Olympische_sport" title="Olympische sport" wx:linktype="known" wx:pagename="Olympische_sport" wx:page_id="383343" id="wx413">Olympische sporten</a></th>
<td id="wx414"><a href="/wnl/Afbeelding:Olympic_rings.svg" title="Logo van de Olympische Spelen" wx:linktype="image" wx:pagename="Afbeelding:Olympic_rings.svg" id="wx415"><img src="/wnl/Afbeelding:Olympic_rings.svg" alt="Logo van de Olympische Spelen" width="50" id="wx416"/></a></td>
</tr>

<tr id="wx417">
<td align="center" style="font-size:90%; padding:0px 3px 0px 3px;" colspan="2" id="wx418">
<p id="wx419"><b id="wx420"><a href="/wnl/Olympische_Zomerspelen" title="Olympische Zomerspelen" wx:linktype="known" wx:pagename="Olympische_Zomerspelen" wx:page_id="1256" id="wx421">Olympische zomersporten</a></b><br id="wx422"/>
<a href="/wnl/Atletiek" title="Atletiek" wx:linktype="known" wx:pagename="Atletiek" wx:page_id="81" id="wx423">Atletiek</a> - <a href="/wnl/Badminton" title="Badminton" wx:linktype="known" wx:pagename="Badminton" wx:page_id="34138" id="wx424">Badminton</a> - <a href="/wnl/Basketbal" title="Basketbal" wx:linktype="known" wx:pagename="Basketbal" wx:page_id="212" id="wx425">Basketbal</a> - <a href="/wnl/Boksen" title="Boksen" wx:linktype="known" wx:pagename="Boksen" wx:page_id="182" id="wx426">Boksen</a> - <a href="/wnl/Boogschieten" title="Boogschieten" wx:linktype="known" wx:pagename="Boogschieten" wx:page_id="117194" id="wx427">Boogschieten</a> - <a href="/wnl/Gewichtheffen" title="Gewichtheffen" wx:linktype="known" wx:pagename="Gewichtheffen" wx:page_id="146127" id="wx428">Gewichtheffen</a> - <a href="/wnl/Gymnastiek_%28sport%29" title="Gymnastiek (sport)" wx:linktype="known" wx:pagename="Gymnastiek_(sport)" wx:page_id="65714" id="wx429">Gymnastiek</a> - <a href="/wnl/Handbal" title="Handbal" wx:linktype="known" wx:pagename="Handbal" wx:page_id="66706" id="wx430">Handbal</a> - <a href="/wnl/Hockey" title="Hockey" wx:linktype="known" wx:pagename="Hockey" wx:page_id="14862" id="wx431">Hockey</a> - <a href="/wnl/Honkbal" title="Honkbal" wx:linktype="known" wx:pagename="Honkbal" wx:page_id="59960" id="wx432">Honkbal</a> - <a href="/wnl/Judo" title="Judo" wx:linktype="known" wx:pagename="Judo" wx:page_id="10406" id="wx433">Judo</a> - <a href="/wnl/Kanovaren" title="Kanovaren" wx:linktype="known" wx:pagename="Kanovaren" wx:page_id="142070" id="wx434">Kanovaren</a> - <a href="/wnl/Moderne_vijfkamp" title="Moderne vijfkamp" wx:linktype="known" wx:pagename="Moderne_vijfkamp" wx:page_id="19534" id="wx435">Moderne vijfkamp</a> - <a href="/wnl/Paardensport" title="Paardensport" wx:linktype="known" wx:pagename="Paardensport" wx:page_id="105563" id="wx436">Paardensport</a> - <a href="/wnl/Roeien_%28sport%29" title="Roeien (sport)" wx:linktype="known" wx:pagename="Roeien_(sport)" wx:page_id="20888" id="wx437">Roeien</a> - <a href="/wnl/Schermen" title="Schermen" wx:linktype="known" wx:pagename="Schermen" wx:page_id="91098" id="wx438">Schermen</a> - <a href="/wnl/Schietsport" title="Schietsport" wx:linktype="known" wx:pagename="Schietsport" wx:page_id="403344" id="wx439">Schietsport</a> - <a href="/wnl/Schoonspringen" title="Schoonspringen" wx:linktype="known" wx:pagename="Schoonspringen" wx:page_id="214049" id="wx440">Schoonspringen</a> - <a href="/wnl/Softbal" title="Softbal" wx:linktype="known" wx:pagename="Softbal" wx:page_id="120622" id="wx441">Softbal</a> - <a href="/wnl/Synchroonzwemmen" title="Synchroonzwemmen" wx:linktype="known" wx:pagename="Synchroonzwemmen" wx:page_id="137732" id="wx442">Synchroonzwemmen</a> - <a href="/wnl/Taekwondo" title="Taekwondo" wx:linktype="known" wx:pagename="Taekwondo" wx:page_id="15587" id="wx443">Taekwondo</a> - <a href="/wnl/Tafeltennis" title="Tafeltennis" wx:linktype="known" wx:pagename="Tafeltennis" wx:page_id="1328" id="wx444">Tafeltennis</a> - <a href="/wnl/Tennis" title="Tennis" wx:linktype="known" wx:pagename="Tennis" wx:page_id="1218403" id="wx445">Tennis</a> - <a href="/wnl/Triatlon" title="Triatlon" wx:linktype="known" wx:pagename="Triatlon" wx:page_id="19532" id="wx446">Triatlon</a> - <a href="/wnl/Voetbal" title="Voetbal" wx:linktype="known" wx:pagename="Voetbal" wx:page_id="1824" id="wx447">Voetbal</a> - <a href="/wnl/Volleybal" title="Volleybal" wx:linktype="known" wx:pagename="Volleybal" wx:page_id="1854" id="wx448">Volleybal</a> - <a href="/wnl/Waterpolo" title="Waterpolo" wx:linktype="known" wx:pagename="Waterpolo" wx:page_id="76767" id="wx449">Waterpolo</a> - <a href="/wnl/Wielersport" title="Wielersport" wx:linktype="known" wx:pagename="Wielersport" wx:page_id="6254" id="wx450">Wielersport</a> - <a href="/wnl/Worstelen" title="Worstelen" wx:linktype="known" wx:pagename="Worstelen" wx:page_id="44304" id="wx451">Worstelen</a> - <a href="/wnl/Zeilen_%28varen%29" title="Zeilen (varen)" wx:linktype="known" wx:pagename="Zeilen_(varen)" wx:page_id="31364" id="wx452">Zeilen</a> - <a href="/wnl/Zwemmen" title="Zwemmen" wx:linktype="known" wx:pagename="Zwemmen" wx:page_id="1959" id="wx453">Zwemmen</a><br id="wx454"/>
</p>

<p id="wx455"><b id="wx456"><a href="/wnl/Olympische_Winterspelen" title="Olympische Winterspelen" wx:linktype="known" wx:pagename="Olympische_Winterspelen" wx:page_id="1254" id="wx457">Olympische wintersporten</a></b><br id="wx458"/>
<a href="/wnl/Alpineski%C3%ABn" title="Alpineskiën" wx:linktype="known" wx:pagename="Alpineskiën" wx:page_id="122416" id="wx459">Alpineskiën</a> - <a href="/wnl/Biatlon" title="Biatlon" wx:linktype="known" wx:pagename="Biatlon" wx:page_id="94196" id="wx460">Biatlon</a> - <a href="/wnl/Bobslee%C3%ABn" title="Bobsleeën" wx:linktype="known" wx:pagename="Bobsleeën" wx:page_id="200999" id="wx461">Bobsleeën</a> - <a href="/wnl/Curling_%28sport%29" title="Curling (sport)" wx:linktype="known" wx:pagename="Curling_(sport)" wx:page_id="45610" id="wx462">Curling</a> - <a href="/wnl/Freestyleski%C3%ABn" title="Freestyleskiën" wx:linktype="known" wx:pagename="Freestyleskiën" wx:page_id="376758" id="wx463">Freestyleskiën</a> - <a href="/wnl/IJshockey" title="IJshockey" wx:linktype="known" wx:pagename="IJshockey" wx:page_id="9500" id="wx464">IJshockey</a> - <a href="/wnl/Kunstschaatsen" title="Kunstschaatsen" wx:linktype="known" wx:pagename="Kunstschaatsen" wx:page_id="288426" id="wx465">Kunstrijden</a> - <a href="/wnl/Langlaufen" title="Langlaufen" wx:linktype="known" wx:pagename="Langlaufen" wx:page_id="113170" id="wx466">Langlaufen</a> - <a href="/wnl/Noordse_combinatie" title="Noordse combinatie" wx:linktype="known" wx:pagename="Noordse_combinatie" wx:page_id="42362" id="wx467">Noordse combinatie</a> - <a href="/wnl/Rodelen" title="Rodelen" wx:linktype="known" wx:pagename="Rodelen" wx:page_id="250711" id="wx468">Rodelen</a> - <a href="/wnl/Schaatsen" title="Schaatsen" wx:linktype="self" wx:pagename="Schaatsen" wx:page_id="1573" id="wx469">Schaatsen</a> - <a href="/wnl/Schansspringen" title="Schansspringen" wx:linktype="known" wx:pagename="Schansspringen" wx:page_id="118246" id="wx470">Schansspringen</a> - <a href="/wnl/Shorttrack" title="Shorttrack" wx:linktype="known" wx:pagename="Shorttrack" wx:page_id="72228" id="wx471">Shorttrack</a> - <a href="/wnl/Skeleton" title="Skeleton" wx:linktype="known" wx:pagename="Skeleton" wx:page_id="87090" id="wx472">Skeleton</a> - <a href="/wnl/Snowboarden" title="Snowboarden" wx:linktype="known" wx:pagename="Snowboarden" wx:page_id="115260" id="wx473">Snowboarden</a><br id="wx474"/>
</p>

<p id="wx475"><b id="wx476">Voormalige Olympische sporten</b><br id="wx477"/>
<a href="/wnl/Cricket" title="Cricket" wx:linktype="known" wx:pagename="Cricket" wx:page_id="9895" id="wx478">Cricket</a> - <a href="/wnl/Croquet" title="Croquet" wx:linktype="known" wx:pagename="Croquet" wx:page_id="405733" id="wx479">Croquet</a> - <a href="/wnl/Golf_%28sport%29" title="Golf (sport)" wx:linktype="known" wx:pagename="Golf_(sport)" wx:page_id="11588" id="wx480">Golf</a> - <a href="/wnl/Jeu_de_paume" title="Jeu de paume" wx:linktype="known" wx:pagename="Jeu_de_paume" wx:page_id="680275" id="wx481">Jeu de paume</a> - <a href="/wnl/Lacrosse" title="Lacrosse" wx:linktype="known" wx:pagename="Lacrosse" wx:page_id="188080" id="wx482">Lacrosse</a> - <a href="/wnl/Motorbootracen" title="Motorbootracen" wx:linktype="known" wx:pagename="Motorbootracen" wx:page_id="1129279" id="wx483">Motorbootracen</a> - <a href="/wnl/Pelota" title="Pelota" wx:linktype="known" wx:pagename="Pelota" wx:page_id="737953" id="wx484">Pelota</a> - <a href="/wnl/Polo_%28sport%29" title="Polo (sport)" wx:linktype="known" wx:pagename="Polo_(sport)" wx:page_id="26846" id="wx485">Polo</a> - <a href="/wnl/Rackets" title="Rackets" wx:linktype="known" wx:pagename="Rackets" wx:page_id="1129282" id="wx486">Rackets</a> - <a href="/wnl/Roque" title="Roque" wx:linktype="known" wx:pagename="Roque" wx:page_id="1129281" id="wx487">Roque</a> - <a href="/wnl/Rugby_Union" title="Rugby Union" wx:linktype="known" wx:pagename="Rugby_Union" wx:page_id="99086" id="wx488">Rugby</a> - <a href="/wnl/Touwtrekken" title="Touwtrekken" wx:linktype="known" wx:pagename="Touwtrekken" wx:page_id="38754" id="wx489">Touwtrekken</a></p>
</td>
</tr>
</table>

<wx:templateend start="wx_t13"/>
</wx:section></wx:section></div>
<div id="wx_categorylinks">
<a href="/wnl/index.php?title=Speciaal:Categories&amp;article=Schaatsen" title="Speciaal:Categories" wx:linktype="known" wx:pagename="Speciaal:Categories" id="wx490">Categorie</a>: <span dir="ltr" id="wx491"><a href="/wnl/Categorie:Schaatsen" title="Categorie:Schaatsen" wx:linktype="known" wx:pagename="Categorie:Schaatsen" wx:page_id="64692" id="wx492">Schaatsen</a></span></div>
<div id="wx_languagelinks">
in andere talen: <a href="http://ca.wikipedia.org/wiki/Patinatge" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="ca:Patinatge" id="wx493">Català</a> | <a href="http://cs.wikipedia.org/wiki/Bruslen%C3%AD" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="cs:Bruslení" id="wx494">Česky</a> | <a href="http://el.wikipedia.org/wiki/%CE%A0%CE%B1%CE%B3%CE%BF%CE%B4%CF%81%CE%BF%CE%BC%CE%AF%CE%B1" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="el:Παγοδρομία" id="wx495">Ελληνικά</a> | <a href="http://en.wikipedia.org/wiki/Ice_skating" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="en:Ice_skating" id="wx496">English</a> | <a href="http://es.wikipedia.org/wiki/Patinaje" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="es:Patinaje" id="wx497">Español</a> | <a href="http://et.wikipedia.org/wiki/Uisutamine" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="et:Uisutamine" id="wx498">Eesti</a> | <a href="http://fr.wikipedia.org/wiki/Patinage" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="fr:Patinage" id="wx499">Français</a> | <a href="http://fy.wikipedia.org/wiki/Reedriden" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="fy:Reedriden" id="wx500">Frysk</a> | <a href="http://he.wikipedia.org/wiki/%D7%94%D7%97%D7%9C%D7%A7%D7%94_%D7%A2%D7%9C_%D7%94%D7%A7%D7%A8%D7%97" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="he:החלקה_על_הקרח" id="wx501">עברית</a> | <a href="http://ht.wikipedia.org/wiki/Patinay" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="ht:Patinay" id="wx502">Krèyol ayisyen</a> | <a href="http://it.wikipedia.org/wiki/Pattinaggio_su_ghiaccio" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="it:Pattinaggio_su_ghiaccio" id="wx503">Italiano</a> | <a href="http://ja.wikipedia.org/wiki/%E3%82%B9%E3%82%B1%E3%83%BC%E3%83%88" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="ja:スケート" id="wx504">日本語</a> | <a href="http://nn.wikipedia.org/wiki/Lengdel%C3%B8p_p%C3%A5_skeiser" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="nn:Lengdeløp_på_skeiser" id="wx505">Norsk (nynorsk)</a> | <a href="http://pl.wikipedia.org/wiki/%C5%81y%C5%BCwiarstwo" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="pl:Łyżwiarstwo" id="wx506">Polski</a> | <a href="http://pt.wikipedia.org/wiki/Patina%C3%A7%C3%A3o_no_gelo" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="pt:Patinação_no_gelo" id="wx507">Português</a> | <a href="http://simple.wikipedia.org/wiki/Ice_skating" class="external" wx:linktype="interwiki" wx:pagename="simple:Ice_skating" id="wx508">Simple English</a></div>
</body>
<wx:templatearguments for="wx_t1"><wx:argument name="1">
<p id="wx509">Schaats</p>
</wx:argument></wx:templatearguments>
<wx:templatearguments for="wx_t2"><wx:argument name="1">
<p id="wx510">Internationale Schaatsunie</p>
</wx:argument></wx:templatearguments>
<wx:templatearguments for="wx_t3"><wx:argument name="1">
<p id="wx511">Ontwikkeling van de schaatssport</p>
</wx:argument></wx:templatearguments>
<wx:templatearguments for="wx_t4"><wx:argument name="1">
<p id="wx512">Langebaanschaatsen</p>
</wx:argument></wx:templatearguments>
<wx:templatearguments for="wx_t5"><wx:argument name="1">
<p id="wx513">Marathonschaatsen</p>
</wx:argument></wx:templatearguments>
<wx:templatearguments for="wx_t6"><wx:argument name="1">
<p id="wx514">Kortebaanschaatsen</p>
</wx:argument></wx:templatearguments>
<wx:templatearguments for="wx_t7"><wx:argument name="1">
<p id="wx515">Shorttrack</p>
</wx:argument></wx:templatearguments>
<wx:templatearguments for="wx_t8"><wx:argument name="1">
<p id="wx516">Kunstschaatsen</p>
</wx:argument></wx:templatearguments>
<wx:templatearguments for="wx_t9"><wx:argument name="eigen">
<p id="wx517">Zie <b id="wx518"><a href="/wnl/Lijst_van_schaatsrecords_%28langebaan%29" title="Lijst van schaatsrecords (langebaan)" wx:linktype="known" wx:pagename="Lijst_van_schaatsrecords_(langebaan)" wx:page_id="605723" id="wx519">dit artikel</a></b> voor een volledige lijst van schaatsrecords in het langebaanschaatsen.</p>
</wx:argument></wx:templatearguments>
<wx:templatearguments for="wx_t10"><wx:argument name="eigen">
<p id="wx520">Zie <b id="wx521"><a href="/wnl/Lijst_van_schaatsrecords_%28shorttrack%29" title="Lijst van schaatsrecords (shorttrack)" wx:linktype="known" wx:pagename="Lijst_van_schaatsrecords_(shorttrack)" wx:page_id="605721" id="wx522">dit artikel</a></b> voor een volledige lijst van schaatsrecords in het shorttrack.</p>
</wx:argument></wx:templatearguments>
<wx:templatearguments for="wx_t11"><wx:argument name="eigen">
<p id="wx523">Zie <b id="wx524"><a href="/wnl/Werelduurrecord_%28schaatsen%29" title="Werelduurrecord (schaatsen)" wx:linktype="known" wx:pagename="Werelduurrecord_(schaatsen)" wx:page_id="613057" id="wx525">Werelduurrecord (schaatsen)</a></b> voor de ontwikkeling van het werelduurrecord op de schaats.</p>
</wx:argument></wx:templatearguments>
<wx:templatearguments for="wx_t12"/>
<wx:templatearguments for="wx_t13"/>
</html>
